Author Archives: Frank Stouthart

“Circulair is in de installatiesector een groen marketingsausje”

Gepubliceerd op

Het valt Marcel de Graaf, specialist circulariteit in de installatiesector, op dat veel partijen bij hun circulaire ambities niet verder komen dan recycling. “Ze gieten een groen marketingsausje over reguliere metaalrecycling. Dat is wat mij betreft niets meer of minder dan green washing. Lees eens heel kritisch al die uitingen over circulair en een tweede leven geven van producten en vraag bij die partijen na waar je die ‘circulaire’ pomp, cv-ketel, vuilafscheiders, groepenkasten en dergelijke kunt kopen. Het antwoord is vrijwel altijd ontluisterend.”

Nu nog inzetten op recycling is volgens De Graaf een achterhoedegevecht, “want recycling volgt vanzelf als echt hoogwaardig hergebruik door revisie niet meer mogelijk zou zijn. In vrijwel elke klimaatinstallatie zit tenslotte relatief veel materiaalwaarde.”

Toekomst
“We (de revisiepartijen) zijn nu vooral actief in ventilatie- en WTW-systemen en onderdelen voor cv-ketels”, vervolgt De Graaf. “Ik krijg regelmatig de vraag of ik geen angst heb om straks niet meer relevant te met mijn revisieproducten voor cv-ketels. Bij deze vraag wordt over het hoofd gezien dat eigenlijk elke klimaatinstallatie een printplaat en ventilator heeft die gereviseerd kan worden. Straks zullen warmtepompen en airco’s dus de plaats van de cv-ketels gaan innemen. Sinds een paar jaar zijn ook omvormers voor zonnesystemen aan het assortiment toegevoegd en zo zullen ongetwijfeld ook bijvoorbeeld besturingssystemen voor klimaatsystemen in de utiliteit gaan volgen. De vraag is vooral: Wanneer volgen de fabrikanten?”

Het gehele artikel over circulariteit in de installatiesector is te lezen in de apriluitgave van Installateurszaken, die 30 april a.s. zal verschijnen.

 

Hybride systemen all-electric maken, kan dat zomaar?

Gepubliceerd op

Ron M R Bosch, adviseur en HBO-hoofddocent Installatietechniek onderzocht in hoeverre hybride warmtepompen die op de markt worden gebracht als 'all-electric ready', daadwerkelijk gereed zijn om volledig elektrisch te functioneren zonder een cv-ketel.

Het concept van ‘all-electric ready’ hybride warmtepompen impliceert dat deze systemen zijn ontworpen om uiteindelijk volledig elektrisch te werken, zonder de ondersteuning van een gasgestookte cv-ketel. Deze hybride warmtepompen maken gebruik van zowel elektriciteit als een fossiele brandstof (meestal gas) om warmte te leveren, maar zijn ontworpen met de flexibiliteit om volledig elektrisch te worden.

Loskoppelen
Een hybride warmtepomp definitief loskoppelen van een cv-ketel en volledig elektrisch laten werken gaat niet zomaar. Houd rekening met de volgende zaken:

  1. Capaciteit en efficiëntie: Voordat een hybride warmtepomp volledig elektrisch kan werken, moet de warmtepomp voldoende capaciteit hebben om het volledige verwarmings- en warmwatervraagstuk van het huishouden aan te kunnen. Bovendien moet de warmtepomp efficiënt genoeg zijn om dit te doen zonder buitensporige hoge energiekosten.
  2. Benodigde aanpassingen: Het kan zijn dat er aanpassingen nodig zijn aan de bestaande verwarmingsinstallatie, zoals het vergroten van de radiatoren of het installeren van vloerverwarming, om de warmtepomp effectief te laten functioneren.
  3. Isolatie en energie-efficiëntie: Het succesvol functioneren van een volledig elektrische warmtepomp is sterk afhankelijk van de isolatie van de woning en de algemene energie-efficiëntie. Een goed geïsoleerd huis met een laag energiegebruik zal beter presteren met een volledig elektrische warmtepomp. Altijd dus de Trias Energetica volgen.
  4. Elektrische aansluiting: Het is mogelijk dat er een upgrade van de elektrische aansluiting nodig is om de extra vraag naar elektriciteit van de warmtepomp te accommoderen. Dit kan in combinatie met een Smart Grid Interface SGI.
  5. Opwekking van elektriciteit: Om de voordelen van een volledige elektrische warmtepomp volledig te benutten, kan het zinvol zijn om te investeren in duurzame energieopwekking, zoals zonnepanelen, om de benodigde elektriciteit te leveren.

Wetgeving
Wat betreft voorschriften en regelgeving, is het belangrijk om te vermelden dat lokale bouwvoorschriften en regelgeving kunnen variëren. Houd er in ieder geval rekening mee dat de nieuwe F-gassenverordening verregaande veranderingen met zich meebrengt. Voor bedrijven met koel- en vriesapparatuur komt dat neer op:

  1. De hoeveelheid F-gassen die op de Europese markt mag worden geplaatst, wordt snel verminderd, met als doel een totale stop in 2050.
  2. 2. Er worden maatregelen genomen om het gebruik van F-gassen te verminderen. De productverboden stellen dat het GWP (Global Warming Potential) van F-gassen in nieuwe koel- of verwarmingsapparatuur sneller en meer moet dalen. Voor sommige producten komt er zelfs een verbod op het gebruik van F-gassen.

Tips voor installateurs
Er zijn nog fabrikanten die op dit moment, als ze een hybride systeem hebben geplaatst geen koppeling bieden voor een boiler. Hierdoor moet de gehele hybride zone worden verwijderd om vervolgens de juiste combinatiekoppeling te kunnen maken voor een volledig elektrische oplossing in de toekomst. Daarom is het belangrijk voor erkende installateurs om zorgvuldig te onderzoeken welke fabrikant de juiste keuze biedt voor all-electric ready systemen. Door rekening te houden met deze voor- en nadelen en de overig genoemde zaken kunnen installateurs hun klanten een weloverwogen advies geven over de implementatie van volledig elektrische warmtepompen in woningen of bedrijfspanden.

In de komende IZ zal Ron Bosch uitgebreid ingaan op de technische aspecten die komen kijken bij het al electric maken van hybride systemen, inclusief praktijkvoorbeelden van het loskoppelen van een warmtepomp van een cv-ketel. Daarnaast zal er beknopt aandacht zijn voor eventuele voorschriften en regelgeving die relevant zijn voor deze transitie. Hieronder alvast een voorproefje.
Houd voor de uitgebreide versie uw (digitale) deurmat in de gaten! De IZ-editie over Warmtepompen en Airconditioning verschijnt op 28 april in printversie en op www.installateurszaken.nl.

Girls’ Day 2024: meisjes en vrouwen kiezen vaker voor techniek

Gepubliceerd op

Vandaag 11 april is Girls’ Day: technische bedrijven bieden meisjes van 10 tot 15 jaar de gelegenheid om kennis te maken met werken in de techniek. In 2020 telde de technieksector 15.406 vrouwen, dit jaar zijn het er 17.169. Als het aan voorzitter Doekle Terpstra van Techniek Nederland ligt, groeit dat aantal de komende jaren nog veel sneller. “Vrouwen kunnen in de techniek snel carrière maken. Als adviseur, ontwerper of data-analist, maar ook als monteur. En de branche biedt geweldige mogelijkheden om door te groeien. Dat is belangrijke informatie voor meiden die over hun opleiding nadenken. Daarom is Girls’ Day voor ons een belangrijke dag.”

Vrouwen die in de techniek werken zijn blij met hun baan. Dat blijkt uit onderzoek dat is uitgevoerd in opdracht van Techniek Nederland. Vrouwen vinden het werk uitdagend en zeggen dat ze nooit uitgeleerd zijn. Ze waarderen hun baan zelfs méér dan hun mannelijke collega’s. Mannen geven hun werk in de techniek gemiddeld een 8,1, maar bij vrouwen is dat een 8,3.

Als een kind in een snoepwinkel
Melissa van den Diepstraten - van der Wegen (33) werkte een tijd in de horeca, maar voelt zich alleen in de techniek écht op haar plek. Als onderhoudsdeskundige bij Hoppenbrouwers Techniek komt ze met veel verschillende aspecten van de techniek in aanraking. ‘Ik voel me hier als een kind in een snoepwinkel’, zegt ze. Kaylee Pompe (19) werkt bij Van den Pol Elektrotechniek en rondt binnenkort haar technische beroepsopleiding af. Als kind hielp ze haar vader al bij allerlei technische klussen. Ze vindt het heel normaal dat meisjes kiezen voor een technische opleiding. Kaylee: “Ik vind dat iedereen het kan. Er zitten ook meisjes in het leger.”

Werk dat ertoe doet
De toenemende belangstelling van meiden voor techniek verbaast Doekle Terpstra niet. “Techniek is écht iets voor vrouwen. Het is dus heel vanzelfsprekend voor een vrouw om te kiezen voor een carrière in de techniek. Het is werk dat ertoe doet. Je levert een bijdrage aan het oplossen van maatschappelijke vraagstukken, zoals de energietransitie. Als méér meiden kiezen voor techniek, komt het behalen van de klimaatdoelen snel binnen handbereik.”

Van vmbo tot wo
Terpstra ziet het karakter van de technieksector snel veranderen, onder meer door de digitalisering. Alle technische systemen zijn verbonden via ict, installaties worden digitaal ontworpen en ook bij beheer en onderhoud spelen data en ict een steeds grotere rol. Terpstra: “Zowel praktisch als theoretisch geschoolde meiden hebben in de techniek de banen voor het uitkiezen. En er is werk voor alle opleidingsniveaus, van vmbo tot wo.”

Techniek Nederland Girls’ Day Powertalk
Op donderdag 11 april zijn er bij veel techniekbedrijven speciale activiteiten voor meisjes van 10 tot 15 jaar. Ook Techniek Nederland besteedt aandacht aan Girls’ Day. De brancheorganisatie presenteert voor het eerst de Techniek Nederland Girls’ Day Powertalk, een keynote speech door een gezichtsbepalende vrouw die betrokken is bij de technieksector. De eerste ‘Powertalker’ is Aukje Kuypers, algemeen directeur van Koninklijke Kuijpers. Vanuit haar eigen ervaring geeft ze haar versie op de positie van vrouwen in de techniek. Begin volgend jaar wijst Aukje zelf de vrouw aan die de Techniek Nederland Girls’ Day Powertalk 2025 zal uitspreken.

Geruisloze warmtepompen op propaan voor zowel nieuwbouw als renovatie

De Compress 5800i AW wordt het nieuwe paradepaardje van Nefit Bosch. Een compleet nieuwe range monoblock warmtepompen voor verwarming, koeling ...

PVT-warmtepomp met propaan als koudemiddel

Tijdens de beurs Duurzaam Verwarmd introduceert Triple Solar een warmtepomp met propaan als koudemiddel. De warmtepomp werd specifiek ontwikkeld voor ...

ERC toont propaan warmtepomp op VSK

ERC toont propaan warmtepomp op VSK

ECR-Nederland komt naar de VSK-beurs in Utrecht met de nieuwste Hera lucht/water omkeerbare warmtepomp. De warmtepomp is gevuld met het ...

"Propaan in een warmtepomp vereist specifieke basiskennis"

“Propaan in een warmtepomp vereist specifieke basiskennis”

Tijdens de Dag van de Warmtepomp verzorgde Michel van Bronkhorst een workshop over adviesverlening. Volgens de ervaren trainer van GO°, ...

Hoge temperatuur warmtepompen op propaan

Gepubliceerd op

Met de Clivet EDGE F monobloc propaan lucht/water-warmtepompen introduceert Airview een nieuwe generatie warmtepompen, speciaal ontwikkeld voor hoge temperatuur verwarming, tapwaterproductie en koeling in onder meer woningen, kleine kantoren en retail. Deze nieuwste generatie lucht/water-warmtepompen combineren een energiezuinige werking (SCOP tot 5,19 / Energieklasse A+++) met het natuurlijk koudemiddel R290 (propaan) en zijn standaard geschikt voor wateruittredetemperaturen van +75° tot een buitenluchttemperatuur van -10°C.

Dankzij de hoge watertemperaturen zijn de EDGE F propaan lucht/water warmtepompen inzetbaar voor duurzame nieuwbouwprojecten. Ook renovatie van bestaande systemen met behoud van het afgiftesysteem met radiatoren behoort tot de mogelijkheden. De lucht/water-warmtepompen uit de EDGE F serie zijn evenals tal van accessoires, leverbaar uit voorraad in zeven modellen in een capaciteitsrange van 4,2 tot 15 kW.

Geruisloze warmtepompen op propaan voor zowel nieuwbouw als renovatie

De Compress 5800i AW wordt het nieuwe paradepaardje van Nefit Bosch. Een compleet nieuwe range monoblock warmtepompen voor verwarming, koeling ...

PVT-warmtepomp met propaan als koudemiddel

Tijdens de beurs Duurzaam Verwarmd introduceert Triple Solar een warmtepomp met propaan als koudemiddel. De warmtepomp werd specifiek ontwikkeld voor ...

ERC toont propaan warmtepomp op VSK

ERC toont propaan warmtepomp op VSK

ECR-Nederland komt naar de VSK-beurs in Utrecht met de nieuwste Hera lucht/water omkeerbare warmtepomp. De warmtepomp is gevuld met het ...

"Propaan in een warmtepomp vereist specifieke basiskennis"

“Propaan in een warmtepomp vereist specifieke basiskennis”

Tijdens de Dag van de Warmtepomp verzorgde Michel van Bronkhorst een workshop over adviesverlening. Volgens de ervaren trainer van GO°, ...

Warmteservice viert 60 jarig jubileum

Gepubliceerd op

Warmteservice, specialist op het gebied van verwarming, sanitair, installatiemateriaal en duurzame oplossingen, viert dit jaar haar 60-jarig bestaan. Wat begon als een expert op het gebied van verwarming in 1964, is inmiddels uitgegroeid tot een bedrijf gespecialiseerd in warmtepompen, cv-ketels, radiatoren, vloerverwarming, sanitair, installatiemateriaal, elektra, zonnepanelen, laadpalen, airconditioning, ventilatie en dakbedekking. Het assortiment is verkrijgbaar in 86 vestigingen verspreid over Nederland.

Kernwaarden van het bedrijf zijn: het familiegevoel, klantgerichtheid en professioneel advies. Inmiddels is de derde generatie bij Warmteservice werkzaam en telt het bedrijf 500 medewerkers.

Om het jubileum te vieren loopt er van 8 april tot en met 3 mei een winactie voor klanten. Vier weken lang maak is er elke week een kans om het aankoopbedrag terug te winnen.

Technea viert 25-jarig jubileum

Technea, leverancier van duurzame installatietechnieken, viert dit jaar zijn 25-jarig jubileum. Eigenaar Luuk Dijkhuis: “De zon levert iedere dag meer ...

Rotterdamse totaalinstallateur viert 100 jarig bestaan

De Rotterdamse installateur Spindler viert woensdag 8 juni 2022 zijn honderdste verjaardag. Het jubilerende familiebedrijf staat bekend als hoogbouwspecialist uit ...

Vakbeurs Light + Building viert 20-jarig jubileum

Vakbeurs Light + Building viert 20-jarig jubileum

Onder het motto ‘Connecting. Pioneering. Fascinating’ viert de Light + Building niet alleen haar 20-jarig jubileum, maar ook dat de ...

Plieger sluit viering 100-jarig bestaan af

Plieger sluit viering 100-jarig bestaan af

Plieger heeft haar honderdjarig jubileum afgesloten met de prijsuitreiking van de loterij die de groothandel speciaal voor dit jaar organiseerde ...

Milieurapportage per project voor klanten Hoppenbrouwers

Gepubliceerd op

Hoppenbrouwers introduceert een milieurapportage per project voor haar klanten. Deze rapportage verschaft inzichten in de milieuprestaties van projecten. Daarnaast vereenvoudigt de rapportage de verzameling van de gegevens voor naleving van de CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive). Deze inzichten stellen relaties van Hoppenbrouwers in staat om doeltreffendere verduurzamingsstrategieën te ontwikkelen, in lijn met de meest recente Europese richtlijnen.

Hoppenbrouwers ziet de milieurapportage als een sleutel tot gezamenlijke verduurzaming met haar klanten. Wouter Hendrickx, Programmamanager Duurzaamheid bij Hoppenbrouwers, benadrukt dit: “Een groenere toekomst bouwen we samen. Onze rol hierin is cruciaal. Met de milieurapportage bieden we een goed beeld van de milieu-impact van onze activiteiten én belichten we kansen voor verdere verduurzaming.”

Veranderde klantvraag
De introductie van de milieurapportage sluit aan bij een verschuiving in de klantvraag, waarbij duurzaamheid een steeds grotere rol speelt, licht Hendrickx toe: “We zien een toenemende interesse van klanten in onze aanpak rond CO2-reductie en het waarborgen van circulariteit. Deze belangstelling juichen we toe; het toont aan dat onze klanten samen met ons voorop willen lopen in duurzaamheid. Daarom hebben we het afgelopen jaar hard gewerkt om de milieuprestaties voor elk project helder te krijgen.” De milieurapportage van Hoppenbrouwers brengt nu de CO2-uitstoot van het eigen wagenpark, materiaalgebruik, energiegebruik en de circulariteit van gebruikte materialen in kaart.

Transparantie en CSRD-compliance
Met de komst van de Europese CSRD-richtlijnen merkt Hoppenbrouwers dat veel bedrijven worstelen met het vinden van data en methoden om aan deze richtlijnen te voldoen. In plaats van de ontwikkelingen binnen de industrie af te wachten, neemt Hoppenbrouwers proactief het voortouw. Hendrickx legt uit: “Transparantie is de kern van CSRD. Deze richtlijnen dagen bedrijven uit om dieper in te gaan op hun aanpak van datatransparantie. Dankzij de inzichten uit onze milieurapportage bieden we onze klanten niet alleen data om mee te werken voor de CSRD- rapportage vereisten, maar ook handvatten om duurzamere besluiten te maken op de lange termijn.”

Meer over de milieurapportage van Hoppenbrouwers lees je op www.hoppenbrouwerstechniek.nl/milieurapportage.

Bekijk hier een voorbeeld van een milieurapportage

 

Techniekbranches lanceren aanvalsplan om 60.000 vacatures te vervullen

Door het tekort aan technici dreigt de uitvoering van onder meer de energietransitie en de bouwopgave vast te lopen. Daarom ...

Veel ergernis over onbekwame sollicitanten op technische vacatures

Bijna een derde van de HR-beslissers (31%) ergert zich aan onbekwame sollicitanten die op technische vacatures afkomen. Opvallend, aangezien de ...

Een derde van de technische vacatures pas na 6 tot 12 maanden vervuld

Het tekort aan technici is dus nog niet verholpen. Werkgevers vissen nog te vaak en te lang achter het net ...

Aantal vacatures in bouw naar recordhoogte

Het aantal vacatures in de bouwketen is gestegen tot recordhoogte. Vakmensen vinden wordt een steeds grotere uitdaging, zeker gezien de ...

Warmtepomp kan voetbalclubs toekomst-bestendig maken

Gepubliceerd op

Voetbalclubs zullen in de komende jaren te maken krijgen met aanzienlijke uitdagingen op het gebied van energiebeheer, met name wat betreft elektriciteit, water, gas en afvalverwerking. Een recent onderzoek, uitgevoerd door EnergyC in opdracht van de KNVB en duurzaamheidspartner Alklima / Mitsubishi Electric, benadrukt de noodzaak voor voetbalverenigingen om te investeren in duurzaamheid om hun financiële positie te versterken en de sport toegankelijk te houden. Het onderzoek markeert het begin van De Groene Clubweken, een initiatief van de KNVB en Alklima / Mitsubishi Electric om het verenigingsleven te helpen verduurzamen.

Martijn van Leerdam, expert op het gebied van verduurzaming van sportclubs bij Alklima / Mitsubishi Electric, legt uit: "De stijgende kosten van vitale nutsvoorzieningen dwingen voetbalclubs om strategieën te ontwikkelen voor energie-efficiëntie en duurzaamheid. Wij zien we een groeiende behoefte aan technologische oplossingen die clubs helpen hun operationele kosten te verlagen en tegelijkertijd bij te dragen aan de energietransitie. Daarom zijn we de Groene Clubweken samen met de KNVB gestart, om clubs te helpen de juiste stappen te nemen."

Investeringen in duurzaamheid essentieel
De trendanalyse laat zien dat voetbalclubs richting 2030 te maken krijgen met aanzienlijke kostenstijgingen voor vitale nutsvoorzieningen zoals elektriciteit, water, gas en afvalverwerking. Hoewel de kosten tot 2020 vrij stabiel leken, wordt nu een jaarlijkse toename verwacht. Het wordt dus steeds belangrijker om strategieën te ontwikkelen voor energie-efficiëntie, duurzaamheid en kostenbeheersing.
Tim Hofman, programmamanager duurzaamheid KNVB: “We zien dat voetbalclubs steeds meer inzetten op duurzaamheid. Dit onderzoek bevestigt dat dit de juiste weg is. En er zijn ook ontzettend veel kansen voor verenigingen als het gaat om het verduurzamen van de voetbalclub. Dit thema komt de komende jaren hoger op de agenda te staan binnen het verenigingsleven. Via De Groene Club bieden we advies aan, gericht op wat zowel goed is voor de clubkas als voor het milieu.”

Verduurzaming kan tot €30.000 per jaar besparen
De voorspellingen geven aan dat de uitgaven voor gas met 51%, voor elektriciteit met 34%, voor water met 75%, en voor afvalverwerking met 61% zullen toenemen tegen 2030. Voetbalclubs kunnen aanzienlijk besparen op hun kosten door te investeren in duurzame maatregelen. Een kleine club (185 leden) kan tot wel €5.650 per jaar besparen, een middelgrote club (430 leden) tot wel €13.100, en een grote club (955 leden) tot wel €29.100.
Het toepassen van warmtepomptechniek voor zowel ruimteverwarming als tapwaterbereiding is vaak het hart van de duurzaamheidsmaatregelen voor voetbalclubs, aldus Alklima. Door eenvoudige energiemanagementsystemen te gebruiken, kunnen clubs slim omgaan met opwekking, verbruik en dynamische tarieven. Op deze manier kunnen ze overdag opgewekte elektriciteit direct omzetten in warm tapwater, zodat een buffer gecreëerd wordt voor de douchemomenten in de avond. En tevens kunnen ze profiteren van momenten waarop de energietarieven laag zijn. Deze techniek is eenvoudig toe te passen en kwalitatieve warmtepompen zijn hiervoor geschikt.
“We willen voetbalclubs helpen om zoveel mogelijk kosten te besparen. Het bespaarde geld kan worden ingezet voor andere belangrijke zaken: het verlagen of niet verhogen van de contributie, het opleiden van jeugdtrainers, nieuwe tenues, accommodaties of de volgende duurzame oplossingen voor de club,” aldus Martijn van Leerdam.

Over de Groene Clubweken
Dit onderzoek markeert het begin van de tweede editie van De Groene Clubweken, een initiatief van Alklima / Mitsubishi Electric en de KNVB. Met De Groene Clubweken willen deze partijen de aandacht voor duurzaamheid bij voetbalclubs vergroten en invulling geven aan de behoefte die over dit onderwerp leeft bij verenigingen. Tijdens De Groene Clubweken zijn drie premium warmtepompen van Mitsubishi Electric te winnen, elk ter waarde van €30.000. Ook worden Groene Clubavonden in heel het land georganiseerd, waarbij clubbestuurders worden geïnformeerd over duurzaamheid, subsidiemogelijkheden en tips om te besparen.

Techniekbranches lanceren aanvalsplan om 60.000 vacatures te vervullen

Door het tekort aan technici dreigt de uitvoering van onder meer de energietransitie en de bouwopgave vast te lopen. Daarom ...

Veel ergernis over onbekwame sollicitanten op technische vacatures

Bijna een derde van de HR-beslissers (31%) ergert zich aan onbekwame sollicitanten die op technische vacatures afkomen. Opvallend, aangezien de ...

Een derde van de technische vacatures pas na 6 tot 12 maanden vervuld

Het tekort aan technici is dus nog niet verholpen. Werkgevers vissen nog te vaak en te lang achter het net ...

Aantal vacatures in bouw naar recordhoogte

Het aantal vacatures in de bouwketen is gestegen tot recordhoogte. Vakmensen vinden wordt een steeds grotere uitdaging, zeker gezien de ...

Vakbeurzen scoren weer. Ook SHK+E Essen druk bezocht

Gepubliceerd op

Op de Duitse vakbeurs SHK+E Essen, die van 19 tot en met 22 maart jl. werd gehouden, kwamen ongeveer 30.000 beursbezoekers af. Zij lieten zich in de Messe Essen informeren over innovaties op gebied van sanitair, verwarming, klimaat en elektrotechniek. Het aanbod van de meer dan 330 exposanten uit 16 landen concentreerde zich op warmtepompen, hybride warmtepompsystemen en andere oplossingen voor verwarmingstechnieken en producten voor efficiënte installatie. In de begeleidende vakfora en speciale items behandelde de beurs ook een scala aan onderwerpen die momenteel een grote weerslag hebben op de branche: van kunstmatige intelligentie en drinkwaterhygiëne tot de energiewetgeving voor gebouwen.

Dit jaar ging de vakbeurs voor het eerst onder de naam 'SHK+E Essen' van start. De E staat voor de energiesector elektrotechniek, die een doorslaggevende rol speelt bij de koppeling van sectoren. Vooral accu's, batterijen, zonne-energie, wallboxen en omvormers stonden in het middelpunt van de belangstelling. Voor de verwarmingsbranche werkt de vakbeurs samen met z'n partner de 'Bundesverband der Deutschen Heizungsindustrie', wiens bedrijfsleider Markus Staudt vertelt: "Met de energiewetgeving voor gebouwen hebben de branche en consumenten eindelijk zekerheid. De wet staat talrijke technische verwarmingsoplossingen toe. De SHK+E bood een ideaal platform voor de West-Duitse SHK-vakhandel om meer te weten te komen over het aanbod aan oplossingen en gerelateerde onderwerpen zoals het nieuwe subsidieprogramma. Uitwisseling van informatie is nu belangrijker dan ooit, zodat de ambachtelijke sector en industrie gezamenlijk een vuist kunnen maken om ervoor te zorgen dat artikelen en wetten leiden tot ingebouwde verwarmingssystemen."

Trefpunt drinkwater
Het kaderprogramma op de SHK+E Essen omvatte onder andere onderwerpen als kunstmatige intelligentie in de ambachtelijke sector, politieke randvoorwaarden voor warmtepompen en de werving van vaklieden. Het Content Lab vierde z'n première in hal 2. Bezoekers konden hier bijvoorbeeld informatie krijgen over het gebruik van social media in de ambachtelijke sector. Een ander aandachtspunt was het 'Trefpunt drinkwater' van de figawa in hal 6. Op de agenda stonden onder andere nieuwe technische oplossingen voor drinkwaterinstallaties en stijgende temperaturen in de waterdistributie. Volker Meyer, directeur van figawa, maakt de balans op: "De presentaties bij het Trefpunt drinkwater, die gericht waren op onderwerpen als de koeling van drinkwater en de balans tussen energie-efficiëntie en drinkwaterhygiëne, konden rekenen op grote belangstelling van installateurs en gespecialiseerde planners. SHK+E ESSEN heeft laten zien dat de branche oplossingen kan aanbieden voor de huidige uitdagingen in het licht van het veranderende klimaat."

Waterstof en het gemeentelijke warmtenet
Op initiatief van de vakvereniging SHK NRW en Messe Essen werd tijdens SHK+E Essen voor het eerst een evenement gehouden over de rol van waterstof in de plannen van gemeentelijke warmtenetten. Op 20 maart legden verschillende experts in het Congress Center West onder andere uit waarom waterstof essentieel is voor de Duitse energietransitie en spraken ze over de vooruitzichten en vormgeving van een waterstofmarkt.

Tevreden bezoekers
De bezoekers van SHK+E Essen waren voornamelijk vakmensen uit de sectoren sanitair, verwarming, airconditioning en elektrotechniek, evenals technische planners voor de uitrusting van gebouwen en vertegenwoordigers van de groothandel. 73 procent was besluitvormer betreffende inkopen en inkoopbevoegd (2022: 69 procent). De beursbezoekers waren vooral geïnteresseerd in verwarmingstechnologie, gevolgd door sanitaire installaties en drinkwater. Ongeveer 90 procent van de bezoekers was volkomen tevreden of tevreden met het aanbod van de SHK+E Essen.
"We zijn zeer tevreden over de opkomst. De beurs heeft de verwachtingen meer dan waargemaakt en belangrijke impulsen gegeven. We zijn ook blij dat het nieuwe assortiment elektrotechniek zo goed is ontvangen. We zullen dit in de toekomst uitbreiden", vertelt Oliver P. Kuhrt, directeur van de Messe Essen.

De volgende SHK+E ESSEN vindt plaats van 17 tot en met 20 maart 2026 in de Messe Essen.

Techniekbranches lanceren aanvalsplan om 60.000 vacatures te vervullen

Door het tekort aan technici dreigt de uitvoering van onder meer de energietransitie en de bouwopgave vast te lopen. Daarom ...

Veel ergernis over onbekwame sollicitanten op technische vacatures

Bijna een derde van de HR-beslissers (31%) ergert zich aan onbekwame sollicitanten die op technische vacatures afkomen. Opvallend, aangezien de ...

Een derde van de technische vacatures pas na 6 tot 12 maanden vervuld

Het tekort aan technici is dus nog niet verholpen. Werkgevers vissen nog te vaak en te lang achter het net ...

Aantal vacatures in bouw naar recordhoogte

Het aantal vacatures in de bouwketen is gestegen tot recordhoogte. Vakmensen vinden wordt een steeds grotere uitdaging, zeker gezien de ...

Aandacht voor banen en carrièrekansen in de installatietechniek

Gepubliceerd op

Techniek Nederland is klaar voor De Nationale Carrièrebeurs 2024 in Amsterdam RAI. Met een ‘Riksja Ride’ gaf voorzitter Doekle Terpstra het startschot: de branchevereniging pendelt beursbezoekers vrijdag 22 maart aanstaande met riksja’s van NS-(metro)station Amsterdam RAI naar de Carrièrebeurs. En zorgt met digitale schermen in de metrostations en posters en stickers rondom de RAI voor extra zichtbaarheid.

Terpstra en Techniek Nederland vestigen de aandacht hiermee op de vele banen en carrièrekansen in de installatietechniek. “Onze sector is cruciaal voor de toekomst van Nederland, voor woningbouw en energietransitie. Daar is veel werk in, op allerlei functie- en opleidingsniveaus, voor tienduizenden mensen. We zoeken vooral slimme aanpakkers: mensen die graag met hun hoofd én hun handen werken en die graag iets nuttigers doen dan een bullshit job.”

Werkgarantie
“Mede door de grote tekorten kun je in de techniek goed verdienen en uitstekend carrière maken”, weet Terpstra. “En door de grote maatschappelijke uitdagingen van bijvoorbeeld energietransitie, woningbouw en verduurzaming is er de komende decennia véél talent nodig. Je hebt als het ware een werkgarantie voor het leven. Dat moet iedereen in Nederland weten – te beginnen bij bezoekers van de Carrièrebeurs.”

“Je kunt zoveel meer in de techniek”
De actie van Techniek Nederland rond de Carrièrebeurs is onderdeel van een grote arbeidsmarktcampagne van de brancheorganisatie die afgelopen najaar is gestart, onder de titel ‘Je kunt zoveel meer in de techniek’. Op de gelijknamige website jekuntzoveelmeerindetechniek.nl hebben sinds afgelopen najaar al tienduizenden sitebezoekers kennis gemaakt met de verschillende soorten jobs in de installatiesector en deden inmiddels meer dan 14.000 mensen de online test om te checken of een baan in de techniek bij ze past.

Werkgeluk
Terpstra is blij met de positieve aandacht. “Samen met onze leden werken we hard om meer aandacht te krijgen voor mooie carrièrekansen in de techniek. We benadrukken het belang van ons werk voor de samenleving en laten zien dat je daar meer voldoening uit haalt dan uit andere banen. Wist je bijvoorbeeld dat mensen die in de techniek werken bovengemiddeld gelukkig zijn met hun baan en dat ze die een rapportcijfer 8,1 geven, en dat vrouwen die in de techniek werken hun werk zelfs gemiddeld waarderen met een 8,3?”

Voordelen en kansen
“Het is belangrijk dat iedereen die nadenkt over een studie, een carrière of een overstap óók serieus kijkt naar de voordelen en kansen van werken in de techniek. Zoals het hoge werkgeluk, de soepele instroom, de uitgebreide scholingsmogelijkheden en de ruimte om door te groeien. Ik hoop dat we met deze inhaakactie veel jobzoekers aan het denken zetten. Dan weet ik zeker dat veel mensen ontdekken: Ook ik kan zoveel méér bereiken met een carrière in de techniek.”

Techniekbranches lanceren aanvalsplan om 60.000 vacatures te vervullen

Door het tekort aan technici dreigt de uitvoering van onder meer de energietransitie en de bouwopgave vast te lopen. Daarom ...

Veel ergernis over onbekwame sollicitanten op technische vacatures

Bijna een derde van de HR-beslissers (31%) ergert zich aan onbekwame sollicitanten die op technische vacatures afkomen. Opvallend, aangezien de ...

Een derde van de technische vacatures pas na 6 tot 12 maanden vervuld

Het tekort aan technici is dus nog niet verholpen. Werkgevers vissen nog te vaak en te lang achter het net ...

Aantal vacatures in bouw naar recordhoogte

Het aantal vacatures in de bouwketen is gestegen tot recordhoogte. Vakmensen vinden wordt een steeds grotere uitdaging, zeker gezien de ...

Is een installateur eigenlijk wel nodig?

Gepubliceerd op

Tijdens de afgelopen VSK was er een vacaturemuur te zien met openstaande functies in de installatiebranche. Gezien het schreeuwende gebrek aan vakmensen was het er logischerwijze niet erg druk. Dat tekort aan monteurs leidt soms tot originele oplossingen. Zoals een leverancier die een ‘Doe-het-zelf installatie’ aanbiedt. Maar is dat werkbaar?

Op https://www.aircozonderstek.nl/product/nefit-bosch-compress-5800i-aw-7-or-s-buitenunit/ biedt een leverancier een ‘Doe-het-zelf installatie’ aan met in bedrijf name door deze leverancier (op afstand via videoverbinding of op locatie). We waren erg benieuwd hoe Bosch zelf, de branchevereniging, installateurs en andere fabrikanten aankeken tegen deze oplossing. In de apriluitgave van praktijkblad InstallateursZaken de reacties in een uitgebreid artikel. Hier alvast een voorproefje.

Erkend vakman
Allereerst uiteraard de reactie van Bosch zelf, bij monde van Jan Bosch, Marketingmanager. “Ik kende deze partij niet, dus ik heb navraag gedaan bij mijn salescollega’s. Zij waren ook niet bekend met dit fenomeen. We zullen dit verder onderzoeken. Ik zie dat ze deze ‘self service’ voor meerdere merken aanbieden. Hoe dat specifiek in deze case in zijn werk gaat, is (nog) niet bekend, maar in het algemeen is het zo dat we altijd uitgaan van installatie van de warmtepomp door een erkend installateur. Al is het alleen maar met het oog op de garantievoorwaarden en aftersales services.”

Leken
“Als producent zijn wij aansprakelijk voor ons product, maar de prestaties van een warmtepomp zijn sterk afhankelijk van de wijze waarop hij wordt toegepast in en afgestemd op de (bestaande) cv-installatie. Ik denk dat geen enkele producent voorstander is van een ontwikkeling waarbij dit wordt overgelaten aan niet-deskundige personen (…). Persoonlijk denk ik dat je enerzijds overregulering in de branche moet proberen te voorkomen, maar dat het anderzijds geen overbodige luxe is om installatie door een erkend installatiebedrijf ook voor warmtepompen verplicht te stellen. In die zin lijkt het mij goed dat hier meer aandacht voor komt.”

Techniek Nederland
Ook Techniek Nederland staat niet te juichen over deze werkwijze, laat voorlichter Dick Reijman weten. “Het installeren van warmtepompen is technisch vakwerk. Kwaliteit en veiligheid zijn daarbij het uitgangspunt. Installeren van warmtepompen moet daarom gebeuren door een erkende installateur, niet door iemand zonder vaktechnische opleiding en ervaring. Ook wanneer iemand zonder vaktechnische achtergrond bij het plaatsen van een systeem ‘op afstand’ wordt begeleid, raadt Techniek Nederland dit ten zeerste af.”

En de installateur
Ook die is niet te spreken over deze praktijk, zo blijkt uit de reactie van Erik ter Harmsel, directeur van Ter Harmsel Sanitair & Installatietechniek. “Dit is een vervelende kwestie, als installateur sta ik hier niet achter. Ik ben bang, dat als er klachten komen, de lokale installateur dit kan gaan oplossen. Maar ik vrees dat zo lang er online warmtepompen en cv-ketels gekocht kunnen worden, dit probleem blijft bestaan. De leveranciers zouden dit eigenlijk alleen aan gecertificeerde bedrijven mogen kunnen aanbieden.”

Techniekbranches lanceren aanvalsplan om 60.000 vacatures te vervullen

Door het tekort aan technici dreigt de uitvoering van onder meer de energietransitie en de bouwopgave vast te lopen. Daarom ...

Veel ergernis over onbekwame sollicitanten op technische vacatures

Bijna een derde van de HR-beslissers (31%) ergert zich aan onbekwame sollicitanten die op technische vacatures afkomen. Opvallend, aangezien de ...

Een derde van de technische vacatures pas na 6 tot 12 maanden vervuld

Het tekort aan technici is dus nog niet verholpen. Werkgevers vissen nog te vaak en te lang achter het net ...

Aantal vacatures in bouw naar recordhoogte

Het aantal vacatures in de bouwketen is gestegen tot recordhoogte. Vakmensen vinden wordt een steeds grotere uitdaging, zeker gezien de ...

Dubbelcijferige groei in 2023 voor Bosch Home Comfort Group

Gepubliceerd op

De Bosch Home Comfort Groep realiseerde in het boekjaar 2023 een omzet van 5 miljard euro. Dit is een nominale groei van 11 procent ten opzichte van het voorgaande jaar. En een valuta-gecorrigeerde groei van ongeveer 14 procent. De groei werd gedreven door warmtepompen en hybride warmtepompsystemen: In Duitsland steeg de verkoop van warmtepompen met 84 procent, terwijl de verkoop van hybride warmtepompsystemen steeg met 46 procent. De groei in beide segmenten overtrof daarmee de marktgroei van 51 en 12 procent.

De Bosch Home Comfort Groep breidde ook zijn marktpositie in efficiënte ketels die later kunnen worden aangevuld met een warmtepomp om zo kunnen worden aangevuld met een warmtepomp om een hybride systeem te vormen. "Deze cijfers onderstrepen de leidende positie van de Bosch Home Comfort Groep op het gebied van duurzame verwarmingsoplossingen en het groeiende belang van warmtepomp technologie voor de hele Europese markt," zegt Jan Brockmann, CEO van de Bosch Home Comfort Groep. "Vorig jaar opereerden we al in een volatiele marktomgeving. Hoge rentetarieven en een zwakke nieuwbouw hebben ook invloed op de verwarmingsmarkt", legt Brockmann uit.

Stabilisatie
Het Europese beeld is gemengd: Terwijl markten met duidelijk gedefinieerde plannen, zoals Nederland, een aanzienlijke groei hebben gezien in warmtepompen en hybride systemen, hebben andere markten een daling gezien. De Bosch Home Comfort Groep verwacht echter dat de vraag zich zal stabiliseren en dat de groei op middellange termijn zal normaliseren.

Vastberaden
Vergeleken met 2022 heeft het bedrijf zijn uitgaven voor onderzoek en ontwikkeling met 19 procent verhoogd tot 256 miljoen euro. Met ongeveer 14.600 medewerkers was het aantal medewerkers iets hoger dan het voorgaande jaar. "We kijken terug op een succesvol financieel jaar, dat werd beïnvloed door politieke beslissingen. Eén ding is zeker: zonder warmtepompen en hybride warmtepompsystemen zal het niet mogelijk zijn om een CO2-neutrale gebouwde omgeving te realiseren. Daarom zijn we vastberaden ons elektrificatiebeleid voort te zetten," voegt Brockmann toe.

Voorzichtig optimistisch
De Bosch Home Comfort Group verwacht dat de Duitse markt een trage start zal kennen in de eerste helft van 2024. Het feit dat de subsidievoorwaarden vorig jaar lange tijd onduidelijk bleven, leidde tot onzekerheid bij consumenten en tot een daling van het aantal aanvragen voor warmtepompsubsidies. "De subsidievoorwaarden zijn nu duidelijk voor consumenten. We zijn voorzichtig optimistisch dat de binnenlandse vraag naar warmtepompen en hybride warmtepompen in Duitsland weer zal toenemen vanaf medio 2024," legt Jan Brockmann uit. Om klimaatneutraliteit te bereiken in de Duitse bouwsector moeten warmtepompen en hybride warmtepompen betaalbaar zijn voor huishoudens wat betreft aanschaf- en exploitatiekosten. "We zijn nog steeds van mening dat het Gebäudeenergiegesetz (Gebouwenergiewet) moet worden uitgebreid met aanvullende oplossingsmogelijkheden zoals ventilatiesystemen met warmteterugwinning," voegt Brockmann toe. "Hoe dan ook, is het nu een goed moment om gebruik te maken van het aantrekkelijke subsidieprogramma en te kiezen voor een warmtepomp of hybride warmtepomp."

Nieuwe productielocatie
De Bosch Home Comfort Group is voorbereid op de opschaling van warmtepompen

Met de volledige effecten van de Gebäudeenergiegesetz vanaf 2026/2028 voorspelt het bedrijf een duurzame impuls voor elektrificatie op de verwarmingsmarkt. De Bosch Home Comfort Group investeert tot 2030 meer dan één miljard euro in haar Europese ontwikkelings- en productienetwerk voor warmtepompen om de noodzakelijke capaciteit te bieden. Een groot deel van deze investering, ongeveer 255 miljoen euro, zal worden besteed aan de bouw van een nieuwe productielocatie voor warmtepompen in Dobromierz in Polen tot eind 2027. 100 miljoen euro zal worden geïnvesteerd in de uitbreiding van de productielocatie in Aveiro, Portugal tot 2026. In Wernau, Duitsland heeft het bedrijf een nieuw laboratorium opgezet met testbanken voor warmtepompen, hybride warmtepompsystemen en ventilatiesystemen. Deze strategische investeringen weerspiegelen duidelijk het ambities van de Bosch Home Comfort Group voor de Europese markt en onderstrepen haar pioniersrol op het gebied van warmtepomptechnologie. "De Home Comfort Group is sterker dan ooit het jaar 2024 ingegaan, met als doel efficiënte en innovatieve oplossingen te bieden op het gebied van verwarming, ventilatie en airconditioning en de volledige reeks elektrificatieoplossingen wereldwijd te stimuleren," zegt Jan Brockmann.

Nieuwe lucht/lucht-warmtepomp
Op de CES in Las Vegas presenteerde Bosch een nieuwe lucht-lucht warmtepomp voor buitentemperaturen tot min 25 graden Celsius, speciaal ontworpen voor de koude regio's van Noord-Amerika. De Bosch koudklimaatwarmtepomp voldoet aan de eisen van het Amerikaanse Ministerie van Energie en gaat nu van het laboratorium naar veldtest. "Niet alle warmtepompen zijn hetzelfde. We ontwikkelen modellen die perfect zijn aangepast aan regionale omstandigheden voor maximaal thuiscomfort," legt Stefan Thiel, Executive Vice President verantwoordelijk voor verkoop in Centraal-Europa en delen van Oost-Europa, uit.

Elektrificatie in woonwijken en bestaande gebouwen
Naast warmtepompoplossingen voor nieuwbouw omvat het elektrificatieportfolio van de Bosch Home Comfort Group ook innovatieve en energie-efficiënte oplossingen voor woonwijken en bestaande gebouwen die in aanmerking komen voor subsidies. Bijvoorbeeld CO2-neutrale lokale lagetemperatuur verwarmingsnetwerken in Duitsland en andere landen, kunnen een belangrijke bijdrage leveren aan een CO2-neutrale gebouwde omgeving. In het Duitse Leck wordt momenteel de eerste fase van zo'n netwerk gebouwd om 153 woningen en bedrijven van warmte en warm water te voorzien. Elk gebouw is verbonden met een Bosch brine-water warmtepomp. Een centraal collectorveld onttrekt warmte uit de grond, wat zorgt voor een bijzonder efficiënte energievoorziening voor de wijk. Vanaf 2024 zal het merk Buderus hybride warmtepompsystemen aanbieden die ook oudere appartementsgebouwen in stedelijke wijken in staat stellen te voldoen aan de eisen van de Duitse Gebouwenenergiewet. De warmtepomp neemt de hoofdbelasting van de energievoorziening op zich en de aanvullende HR-ketel wordt alleen ingeschakeld tijdens piekvraag. Deze hybride systemen kunnen duurzame warmte leveren aan wijken met maximaal 100 wooneenheden.
In 2024 zal het merk Bosch de eerste lucht-lucht warmtepomp lanceren die kan worden gebruikt voor het verwarmen en koelen van gebouwen. Omdat het voldoet aan de eisen van de Federale Subsidie voor Efficiënte Gebouwen (BEG), komt het in aanmerking voor subsidies, net als elke andere Bosch warmtepomp.

Well-Being portoflio fors uitgebreid
De Bosch Home Comfort Group heeft haar assortiment Well-Being producten aanzienlijk uitgebreid. Vanaf de zomer van 2024 worden alle luchtreinigers en mobiele airconditioners bediend via de HomeCom Easy app, die ook wordt gebruikt voor het regelen van warmtepompen. Moderne energiebeheersystemen zorgen voor een efficiënte en duurzame stroomvoorziening in woningen. Door PV-energie intelligent en automatisch te verdelen, kunnen ze de elektriciteitskosten tot 60 procent verlagen.

Nieuwe diensten versnellen de energietransitie
De Bosch Home Comfort Group en haar merken ondersteunen verwarmingsinstallateurs om hun dagelijkse werk efficiënter te maken. Praktijkgerichte trainingen leren verwarmingsinstallateurs hoe ze warmtepompen en hybride warmtepompsystemen efficiënt en snel kunnen installeren. Alleen al in 2023 werden meer dan 20.000 installateurs getraind tijdens elektrificatieseminars. Om de volgende generatie te ondersteunen, bieden de merken ook verdere trainingsprogramma's voor docenten op beroepsscholen. Volgens het Duitse Federale Bureau voor de Statistiek is HVAC-systeemmonteur een van de 10 meest populaire opleidingen.
De merken Buderus en Bosch bieden een breed scala aan digitale oplossingen, zoals op afstand bewaken van verwarmingssystemen, en verschillende diensten om het dagelijkse werk van HVAC-installateurs efficiënter te maken en hen meer tijd te geven voor hun kernactiviteiten - het installeren van verwarmingssystemen.
Een nieuwe service van Bosch stelt verwarmingsinstallateurs in staat om de voorbereidingen voor de installatie van buitenunits van warmtepompen als een dienst te boeken en deze niet-specialistische activiteit uit te besteden. Het merk Buderus is momenteel bezig met het opzetten van een nieuwe PV-installatieservice, die advies, en ontwerp van individuele PV-systemen en het genereren van een alles-in-één aanbieding inclusief installatie omvat.

Mostra Convegno komt op stoom…uhhh waterstof

Gepubliceerd op

In vervolg op ons eerdere berichtgeving over de Italiaanse vakbeurs Mostra Convegno, die momenteel volop in gang is in Milaan, nog meer impressies van het beursfront. Zo valt op dat waar in onder andere Nederland en Duitsland alle mogelijke moeite wordt gedaan om de nieuwe aanwas te vinden voor de vakopleidingen, dat in Italië geen issue is, aldus meerdere standhouders. “Er lopen genoeg monteurs rond. Het grote probleem is het nogal uiteenlopende niveau.”

Ecoforest laat op de Mostra Convegno de nieuwe Ecogeo+ Pro water/water-warmtepomp zien, die dit jaar op de markt komt. Het apparaat is verkrijgbaar in de vermogens van 1 tot 16 kW en heeft propaan als koudemiddel. Dit nieuwe systeem is een all-in-one oplossing voor verwarming, koeling en de productie van warmtapwater.

Monoblock
Bij NIBE viel de nieuwe S2125 monoblock luchtgebonden warmtepomp te bewonderen. Dit systeem is zowel in een 16 als 20 kW verkrijgbaar en gebruikt propaan als koudemiddel. NIBE mikt met deze warmtepomp vooral op de woningbouw. Het buffervat heeft een inhoud van 50 liter.

Propaan
Is er nog een discussie gaande over koudemiddelen in Italië? Niet echt, zo konden we wel opmaken uit gesprekken met exposanten. Iedereen zet volop in op propaan. “Je moet ook wel, vanwege de Europese regelgeving die aanstuurt op het gebruik van natuurlijke koudemiddelen.”

Waterstof
In hal I is de Hydrogen Hub te vinden: een trefpunt voor professionals die interesse hebben in waterstof. Eén van de partijen die in de waterstofwereld is gestapt, is Polidoro. Het bedrijf fabriceert waterstofbranders. “Door de hoge prijzen voor warmtepompen zien wij wel marktkansen voor waterstofketels.” In Italië lopen diverse pilotprojecten. Of het een succes gaat worden? De waterstoftransitie lijkt moeizaam van de grond te komen. Het is ook wel opvallend dat Polidoro sinds kort ook in de warmtewisselaars voor warmtepompen is gestapt...

Italiaanse vakbeurs Mostra Convegno voorzichtig van start

Gepubliceerd op

Dinsdag 12 maart is de Mostra Covegno in Milaan van start gegaan. In 12 hallen ontvangen 1.581 exposanten de ongeveer 90.000 bezoekers die de organisatie verwacht. Installatienet merkte dat het op de openingsdag nog erg rustig was. Dat beeld werd bevestigd door verschillende routiniers die op de beurs aanwezig zijn. Alvast een eerste korte impressie.

GF Piping Systems toont onder andere het Hyclean Automation System. Dit intelligente drinkwatersysteem zorgt geheel geautomatiseerd voor de hydraulische balans en doorspoeling. Zo wordt energie bespaard en legionella voorkomen. Het systeem is onder andere geschikt voor de appartementencomplexen, de hospitality branche, zorg en de industrie. Het systeem logt data en is onder andere via een app te raadplegen.

Circulaire fittingen
Elysee legde uit hoe ingewikkeld het is om op een betaalbare manier circulaire fittingen te produceren. “Zeker 60% van de fabrikanten zijn op de een of andere manier al bezig om leidingen op de markt te brengen met gerecycled materiaal. Maar fittingen worden met een mal gemaakt en dat is een moeilijker procedé. Wij maken nu fittingen van gerecycled polypropyleen. Er is veel belangstelling, maar klanten zijn nog huiverig om over te stappen. Zo vragen ze zich af of de kwaliteit wel hetzelfde is.”

Druppel in de oceaan
Valt er al iets te zeggen over de trends in de sanitairbranche? Jazeker. Volgens diverse standhouders ligt het accent nu vooral op hygiëne, comfort en energie-optimalisatie in plaats van op energiebesparing. Een standhouder lichtte die laatste trend als volgt toe: “De bulk van het energiegebruik in de gebouwgebonden omgeving zit 'm vooral in HVAC. Qua watergebruik valt veel minder winst te behalen; slechts een druppel in de oceaan.”

 

 

Nieuwe Nefit 9700i cv-ketel nu leverbaar

Gepubliceerd op

Nefit 9700i en Nefit 9700i AquaPower Plus HR-toestellen zijn vanaf nu leverbaar via de reguliere kanalen. Het nieuwe toptoestel van Nefit Bosch, met vermogensvarianten tot 50 kW, koppelt comfort aan efficiëntie, onder meer dankzij een hoge modulatiegraad en mogelijkheden voor zoneregeling en beheer op afstand.

Het nieuwe toestel is er in verschillende uitvoeringen van 25 tot 50 kW. De combi-uitvoering Nefit 9700i AquaPower Plus is voorzien van een energiezuinige RVS-boiler die 21 of 24 liter warm water per minuut levert. Het single-toestel Nefit 9700i kan worden gecombineerd met een externe boiler. Voor de grotere vermogensvraag tot 400 kW kunnen de single-toestellen in cascade worden opgesteld.

Modulatiebereik
Nefit 9700i HR-ketels hebben het grootste modulatiebereik in hun klasse. Dankzij de gas-luchteenheid kan het toestel tot 11% van zijn vermogen terugmoduleren. De hydrauliek, met messing componenten, draagt bij aan een lange levensduur. De Nefit 9700i kent dezelfde warmtewisselaar als zijn voorganger, de Nefit 9000i. Deze wisselaar zit al in miljoenen toestellen door heel Europa.

Waterstof
Nefit 9700i toestellen zijn gecertificeerd voor gebruik met een aardgas-waterstofmengsel tot 20% en kunnen worden ingesteld op het gebruik van andere gassoorten en -samenstellingen.

Zoneregeling bij vloerverwarming
Op het servicevriendelijke touchscreen verschijnt alle benodigde informatie stap voor stap in beeld. De toestellen kunnen eenvoudig met het internet worden verbonden, bijvoorbeeld via de slimme thermostaat EasyControl. Hierdoor is zoneregeling mogelijk, in combinatie met de slimme radiatorthermostaten van Bosch. Dat kan nu ook wanneer de woning is voorzien van vloerverwarming. Ook automatisch hydraulisch balanceren behoort tot de mogelijkheden. De installateur kan bovendien de toestellen op afstand monitoren en beheren via het installateursplatform Bosch HomeCom Pro.

Volop carrièrekansen in sanitairtechniek

Gepubliceerd op

Het carrièreperspectief van loodgieters is beter dan ooit. In de top-10 van meest gewilde vakmensen staan volgens het UWV sanitair-technici al jaren hoog genoteerd. Ook recent onderzoek van Randstad laat zien dat loodgieter een van de meest kansrijke beroepen is. Op Wereld Loodgieters Dag (maandag 11 maart) zegt voorzitter Doekle Terpstra van Techniek Nederland dat carrière maken in de sanitairtechniek voor vrijwel iedereen mogelijk is: “Jonge mensen die kiezen voor het vak van loodgieter zijn zeker van een baan en komen snel verder. Maar ook voor zij-instromers zijn er volop opleidingsmogelijkheden én loopbaankansen in de sanitairtechniek.”

Het moderne vakmanschap van de sanitair-technicus krijgt steeds meer waardering, omdat het maatschappelijk belang van het beroep inmiddels heel duidelijk is, meldt branchekoepel Techniek Nederland. Sanitair-technici zijn betrokken bij de verduurzaming van woningen en gebouwen en bij aanpassingen voor langer zelfstandig thuis wonen. Daarnaast spelen ze een grote rol bij klimaatadaptatie. Zo bieden loodgieters oplossingen voor de gevolgen van extreme buien, bijvoorbeeld in de vorm van groene en blauwe daken en hemelwaterinfiltratie, -opvang en hergebruik.

Gezond blijven dankzij de loodgieter
Terpstra: “De loodgieter is en blijft een redder in de nood bij een lekkage of een verstopte afvoer. Maar sanitairtechniek levert ook een belangrijke bijdrage aan het voorkomen en bestrijden van ziektes. Goede riolering, toilet, douche en andere sanitaire voorzieningen hebben de verspreiding van bacteriële en virusinfecties sterk teruggedrongen. De levensverwachting van mensen overal ter wereld is sterk verbeterd dankzij het werk van de loodgieter.”

Digitalisering in het sanitair
Door innovaties is het werk van de loodgieter in de loop van de jaren sterk veranderd. Bij het ontwerpen van badkamers zijn digitale technieken niet meer weg te denken en voor het oplossen van verstoppingen maakt de sanitair-technicus gebruik van sensortechnologie en moderne camerasystemen. Terpstra: “Sanitairtechniek is voor een belangrijk deel géén vies of zwaar werk meer. Mede daarom is het vak heel aantrekkelijk geworden voor zij-instromers, onder wie ook steeds meer vrouwen.”

Eerste 100% waterstofketel voor de utiliteitsmarkt in bedrijf

Gepubliceerd op

De vestiging van Hollander Techniek, technisch dienstverlener binnen de utiliteit, retail en industrie, in Apeldoorn, wordt sinds kort op duurzame wijze verwarmd met de eerste 100% waterstofketel voor de utiliteitsmarkt. Niet eerder werd in Nederland een gebouw verwarmd op groene waterstof. Het hoofdkantoor van Hollander Techniek uit 1991 met een totale oppervlakte van 5.500 m2 biedt ruimte aan 400 werknemers. De verwarming via waterstof is bedoeld als pilotproject voor de toepassing van waterstof in grotere gebouwen en heeft een duur van minimaal 2 jaar.

Hollander Techniek neemt vanwege een uitbreidingsbehoefte, naast het huidige pand, naar verwachting in 2025 een nieuw pand in gebruik van in totaal 3.000 m2 op hetzelfde perceel. Omdat beide gebouwen aardgasloos worden opgeleverd, wordt naast de ketel die draait op 100% groene waterstof, gebruik gemaakt van verwarming via een hybride warmtepomp en een ketel op groen propaangas. Deze laatstgenoemde toepassing wordt alleen als aanvulling toegepast op hele koude dagen.

Eerste producent van Nederland
Remeha introduceert met deze pilot als eerste producent van Nederland een hoger vermogen waterstofketel. Bij Hollander Techniek wordt gebruik gemaakt van een Quinta Ace H2 100%, een 100% waterstofketel met een vermogen tot 40kW. Aangevuld met een Effenca MT40-warmtepomp, twee Quinta Ace 45-ketels - in zogenoemde cascade-opstelling – die worden aangestuurd door een miTera Plus systeem-regelaar. Het totale systeem is energieneutraal.

Pand, klant en personeel voorbereiden op een duurzame toekomst
Bij Hollander Techniek is men al jaren bezig om op natuurlijke vervangingsmomenten te verduurzamen. Erik Hollander, algemeen directeur licht de situatie toe: “Naast een nieuw pand in aanbouw willen we ook de stap maken ons huidige pand nog duurzamer te verwarmen en onze CO2-uitstoot hierbij te verminderen. Dat was nog niet zo eenvoudig. Door de isolatiewaarde van ons bestaande pand, de beperkte beschikbaarheid van elektriciteit op bedrijvenpark Apeldoorn-Noord, gecombineerd met de elektrificatie van ons wagenpark en ook de capaciteitsbehoefte van het pand in aanbouw, bleek verwarmen met all ellectric warmtepompen niet mogelijk. Na overleg met onze Apeldoornse partner Remeha, producent van duurzame binnenklimaatoplossingen, is gekozen voor een nieuwe systeemoplossing. Alle oplossingen samen - waaronder ons bestaande WKO-systeem - helpen bij onze ambitie om onze gebouwen in 2025 CO2-neutraal te laten zijn.”
Hollander vertelt over een tweede belangrijke drijfveer: “Wij willen graag vooroplopen in de energietransitie, daarom is het voor ons van groot belang om veel kennis op te doen over waterstof: wat komt erbij kijken, hoe leiden we onze mensen op en hoe trainen we hen om op een veilige manier met waterstof te werken? Daarom kiezen we er juist voor om ons eigen bedrijfspand te verduurzamen en waterstof toe te passen.”

Veel ervaring in waterstofprojecten
Al in 2017 begon Remeha met de ontwikkeling van de eerste waterstofketel voor woningen. Sinds 2019 heeft Remeha ruime ervaring opgedaan in het verwarmen van woonhuizen en appartementen op waterstof. Zo was Remeha in 2019 betrokken bij de verwarming van een appartementencomplex in Rozenburg op waterstof. Dit was destijds de eerste waterstoftoepassing ter wereld in een woongebouw. Daarna volgden succesvolle waterstofprojecten in bestaande en nieuwe woningen.
Waterstofprojecten voor utiliteitsgebouwen zijn de logische volgende stap. Remeha maakt, voor zowel residentiële bouw als utiliteitsgebouwen, gebruik van bewezen aardgasketelplatformen voor de aansturing van waterstofketels, dat ook in combinatie met warmtepompen of propaan aan de hoogste standaarden voldoet, aldus de fabrikant. Voor de utiliteitsmarkt is het Quinta-platform beschikbaar dat schaalbaar is tot grotere vermogens. Remeha heeft drie 100% waterstofketels met verschillende vermogens ontwikkeld voor pilotprojecten: de Tzerra Ace H2 100% 28C, de Tzerra Ace H2 100% 34C en de Quinta Ace H2 100% 45. Remeha is in afwachting van beschikbaarheid van infrastructuur en wet- en regelgeving om de commerciële waterstofketels op de markt te kunnen introduceren.
Maurice Meulenbrugge, productmanager renewable gas bij Remeha is blij met dit nieuwe project: “Bij Remeha geloven we in meerdere wegen naar duurzaam: gasvormigen, elektriciteit en warmtenetten. De oplossing zien wij in het gecombineerd gebruiken van energiedragers, passend bij de omgeving en aanwezige infrastructuur. Waterstof is daarbij een veelbelovende energiedrager. Juist bij toepassingen in de utiliteit, waar de gevraagde vermogens vaak groot zijn, hebben we de kans met waterstof de CO2-uitstoot sterk te reduceren. Daarom zijn wij verheugd om samen met Hollander Techniek dit pilot-project te kunnen draaien, zeker omdat het gaat om waterstof die is geproduceerd met energie uit hernieuwbare bronnen zoals wind- en zonne-energie.”

Waterstof in hybride systeemoplossing is nieuw
Meulenbrugge vertelt over een tweede nieuwtje in dit project: ‘’De hybride opstelling is een nationale primeur te noemen. Niet eerder werd een hybride warmtepomp, een 100% waterstofketel en twee ondersteunende propaanketels in cascade-opstelling, centraal aangestuurd door een systeemregelaar. Met dit project demonstreert Remeha dat waterstof onderdeel kan zijn van het comfortabel verwarmen van bedrijfspanden en creëert daarmee een rol voor waterstof in de duurzame systeemoplossingen. Op die manier leveren wij een bijdrage aan het creëren van een betere leefomgeving.”

 

Toch nog een nieuwe cv-ketel of over op een warmtepomp?

Gepubliceerd op

Vanwege de hoge aanschafkosten van een warmtepomp, die vanaf 2026 verplicht is, laten veel huishoudens nog snel een nieuwe cv-ketel installeren, zo berichtte RTL Nieuws onlangs. Duurzaamheidsplatform Slimster becijfert echter dat zij daarmee de komende 15 jaar al gauw 3600 euro duurder uit zijn dan wanneer zij hadden gekozen voor een warmtepomp. De kans is bovendien groot dat dit verder oploopt. Slimster komt daarom met drie tips om de investering in een warmtepomp alsnog mogelijk te maken.

Eerst het kostenverschil. Volgens Milieu Centraal kost een doorsnee lucht-waterwarmtepomp 12.000 euro, inclusief installatie. Daar gaat gemiddeld nog 3150 euro aan ISDE-subsidie af, maar goed, dat moet je wel eerst voorfinancieren. Al met al fors meer dan de 2100 euro die je gemiddeld kwijt bent aan een nieuwe HR-ketel. Daar staat - bij de huidige energietarieven - een jaarlijkse kostenbesparing van 692 euro tegenover. Doe je dit keer 15 en trek je daar de extra investeringskosten van een warmtepomp ten opzichte van een cv-ketel af, dan kom je na 15 jaar uit op een besparing van ruim 3600 euro. Daar komt nog bij dat een warmtepomp al gauw 15 tot 20 jaar meegaat, terwijl de verwachte levensduur van een hr-ketel vaak op 12 tot 15 jaar geschat wordt.

Gas wordt duurder, stroom goedkoper
Verder is, zo stelt Slimster, de verwachting dat gas de komende jaren in verhouding (nog) duurder wordt dan stroom. Dit jaar al verhoogde de overheid de energiebelasting op gas met liefst 11 cent per kuub, terwijl de belasting op elektra juist met 2 cent per kWh daalde. Slimster berekende wat het effect zou zijn als de gasbelasting tot en met 2030 jaarlijks met vijf cent zou stijgen, terwijl de stroombelasting met één cent per jaar zou dalen. Dat levert over de verwachte minimale levensduur van een warmtepomp - 15 jaar - een extra besparing van ruim 6200 euro op. Volgens Marvin Grouw van Slimster is de kans bovendien groot dat “de belastingverschillen in de praktijk nog ruimer zullen uitvallen.”

Financieringsmogelijkheden warmtepomp
“Al met al snijd je jezelf dus flink in de vingers door nu te kiezen voor een nieuwe cv-ketel in plaats van een warmtepomp. Desondanks begrijpen we dat lang niet iedereen duizenden euro’s op de spaarrekening heeft om te investeren”, aldus Grouw. Slimster geeft daarom drie tips voor het financieren van een warmtepomp:
1. De Energiebespaarlening van het Warmtefonds:
Huishoudens met een verzamelinkomen tot 60.000 euro kunnen bij het Warmtefonds lenen tegen 0% rente. Daarnaast biedt je gemeente mogelijk een SVn Duurzaamheidslening aan. Je kunt opzoeken wat er in jouw gemeente mogelijk is via de leningzoeker.
2. Combineer een warmtepomp met isolatie:
Naast dat isolatie het rendement van een warmtepomp verbetert, is deze combinatie ook gunstig met het oog op subsidies. Door gelijktijdig (of in elk geval binnen 24 maanden) isolatie te laten uitvoeren en een warmtepomp aan te schaffen, verdubbelt de subsidie die je voor de isolatiewerkzaamheden kunt aanvragen.
3. Kies niet voor een leaseconstructie:
Er komen steeds meer aanbieders van lease- of huurwarmtepompen. Voor een volledig elektrische warmtepomp gaan de maandelijkse kosten al gauw richting de 100 euro. Dat betekent dus 18000 euro over een periode van 15 jaar, waarmee de besparing ten opzichte van verwarmen op gas dus teniet wordt gedaan.

Economische onzekerheid weerhoudt technische bedrijven van investeren

Gepubliceerd op

Ondernemers in de techniek zijn terughoudend als het gaat om het maken van grote investeringen. Belangrijkste reden om de hand op de knip te houden is volgens bijna vier op de tien (39%) de onzekere economische situatie die alsmaar voortduurt. Bovendien verwacht een vijfde van de technische bedrijven dat hun onderneming er de komende maanden financieel op achteruit zal gaan. De technische branche is daarnaast ongerust over de stijgende materiaalkosten. Een meerderheid (55%) zegt zich hier zelfs ernstige zorgen over te maken.

Dit blijkt uit de achtste editie van de TechBarometer van technisch opleider ROVC, waarvoor ruim 1.000 technische organisaties, 2.700 technici en 1.000 potentiële zij-instromers zijn ondervraagd over de stand van zaken in de technische branche.

Winstverwachting naar beneden bijgesteld
De onzekerheid over de economie is terug te zien in de winst die technische bedrijven in 2024 verwachten te maken. Nog geen derde (29%) van de technische ondernemingen verwacht dat de winst dit jaar stijgt. Dat is een opvallend laag percentage vergeleken met de cijfers van vorig jaar en 2022 toen respectievelijk 51 procent en 53 procent een winststijging verwachtte. Nog eens 10 procent denkt dat de winst van hun organisatie dit jaar daalt. Ook dit is meer dan in 2023 (7%) en 2022 (5%).

Economische onzekerheid en personeelstekort
De voornaamste redenen die gegeven worden voor een winstdaling, zijn de economische onzekerheid (36%) en onvoldoende personeel om aan de vraag te voldoen (30%). Volgens vier op de tien technische bedrijven (40%) vormt het personeelstekort zelfs een directe bedreiging voor de winstgevendheid van de organisatie. Een op de drie (34%) bedrijven weet niet waar ze goed personeel vandaan moeten halen.
Technische bedrijven die dit jaar zwarte cijfers denken te noteren, wijzen met name de toenemende vraag naar de producten en/of diensten die ze aanbieden (48%) aan als reden. Ook een betere marge (28%), prijsverhogingen (16%) en lagere kosten (16%) worden genoemd.

Even de hand op de knip
John Huizing, directeur van ROVC: “We hebben te maken met ongebruikelijke economische omstandigheden, met veel onzekerheden. Dit heeft ook negatieve gevolgen voor de vele technische ondernemingen die ons land rijk is. Het is niet meer dan logisch dat bedrijven even de hand op de knip houden. Maar tegelijkertijd rijst de vraag of dit wenselijk is. De technische branche vormt de innovatiekracht van Nederland en deze financiële stagnatie kent een grote weerslag op de sector. Denk alleen al aan de gevolgen op de werkvloer. Investeren in de ontwikkeling en het behoud van technici is essentieel om ervoor te zorgen dat het tekort aan vakmensen niet verder oploopt. Het zou mooi zijn als Den Haag, het bedrijfsleven en de brancheorganisaties handen ineen kunnen slaan voor meer perspectief en zekerheid.”

Maatschappelijke gevolgen
De financiële uitdagingen en de extreem krappe arbeidsmarkt hebben ook grote gevolgen voor de maatschappij. Volgens 63 procent van de technische bedrijven heeft het technicitekort een negatief effect op de concurrentiepositie van Nederland. Daarbij vertraagt het de noodzakelijke verduurzaming (49%), remt het innovatie (43%) en maakt het Nederland een minder aantrekkelijk vestingsland voor productiebedrijven (34%).

IJskoud wint NVKL Koeltrofee 2024

De NVKL Koeltrofee 2024 is dit jaar uitgereikt aan IJskoud. Het koeltechnische bedrijf ontving de wisseltrofee uit handen van voetbalscheidsrechter ...

Uitdaging: energieneutrale ijsbanen

Kunstijsbanen en energieprijzen, daar is veel over te doen. Hoe zorg je ervoor dat ijsbanen snel verduurzamen, dat ze klimaatneutraal ...

Voormalig ijsmeester Thialf stapt over naar Daikin

De voormalig ijsmeester van Thialf Beert Boomsma treedt per 1 april a.s. aan als Sales Enigineer Applied bij Daikin Nederland ...

Scroll chiller met koelmiddel R-454B als alternatief voor R-410A 

Johnson Controls introduceert de een scroll chiller die leverbaar is met het koelmiddel R-454B. Dit koelmiddel heeft een laag aardopwarmingsvermogen ...

Google weert advertenties van loodgieters

Gepubliceerd op

Google laat vanaf vandaag (22 februari) geen advertenties meer zien voor loodgieters. Het platform wil zo voorkomen dat consumenten worden opgelicht door malafide loodgieters. Op zoek naar een loodgieter zien consumenten vaak alleen de zoekresultaten die bovenaan staan. Die zijn in veel gevallen afkomstig van malafide bedrijven. Doekle Terpstra, voorzitter van Techniek Nederland, is blij met de maatregel. “Via Google komen mensen te vaak terecht bij onbetrouwbare bedrijven, die er niet voor terugschrikken om hun klanten te intimideren en op te lichten.” Loodgieters blijven wel vindbaar via Google, maar adverteren is niet meer mogelijk.

Consumenten die een lekkage hebben, een verstopt toilet of geen warm water, willen snel geholpen worden. Ze nemen vaak niet de tijd om recensies te bekijken en bellen het eerste bedrijf dat op Google zichtbaar is. Oplichters maken hier gebruik van door advertenties in te kopen die bovenaan te zien zijn. Doekle Terpstra waarschuwt dat het nog steeds mogelijk is om via Google bij een oplichter terecht te komen. “Ook zonder advertenties zullen de onbetrouwbare bedrijven in de zoekresultaten opduiken. Wil je zeker zijn van een deskundige én eerlijke loodgieter, dan is het verstandiger om te kijken op technieknederland.nl en te klikken op Vind een vakman in de buurt.”

Steeds meer meldingen
Techniek Nederland heeft de afgelopen jaren steeds meer meldingen ontvangen van consumenten die te maken kregen met malafide loodgieters. Doekle Terpstra: “Vaak gaat het om schrijnende gevallen. Met name ouderen worden aan de deur gedwongen om een torenhoge rekening te betalen.” Ook online worden oplichters steeds brutaler. Er zijn gevallen bekend waar malafide bedrijven de websites hebben nagebouwd van loodgieters die zijn aangesloten bij Techniek Nederland.

Goed voor het imago
Naar aanleiding van het grote aantal meldingen over oplichters heeft Techniek Nederland de Autoriteit Consument en Markt (ACM) verzocht om maatregelen te nemen. Dat is nu gebeurd. Doekle Terpstra: “Onze leden zijn vakbekwame, erkende loodgieters. Zij hebben last van de oplichters. Als Google de advertenties van deze bedrijven gaat weren, is dat goed voor het imago van de branche.”

“Malafide loodgieters, geef ze aan!”

Techniek Nederland trok eerder dit jaar al aan de noodrem. Uit een reportage van Opgelicht?! bleek namelijk dat oplichters complete ...

Ontstoppen is ook een vak

Veel aandacht in de landelijke media voor een artikel van de Consumentenbond over loodgieters die torenhoge bedragen rekenen voor simpele ...

Man die zich voordeed als verwarmingsmonteur aangehouden

Vanochtend hebben politiemensen een 28-jarige man aangehouden voor oplichting. Hij deed zich voor als verwarmingsmonteur of conciërge en lichtte oudere ...

VSK 2024 trekt bijna 40 duizend bezoekers

Gepubliceerd op

De vakbeurs VSK heeft afgelopen week 37.399 bezoekers getrokken naar Koninklijke Jaarbeurs in Utrecht. Een groei van 24 procent ten opzichte van de vorige editie. Ruim 330 exposanten, deden aan de beurs mee. Voor het eerst was elektrotechniek onderdeel van de vakbeurs, aangezien E en W elkaar steeds vaker overlappen. De volgende VSK vindt plaats van 3 tot en met 6 februari 2026. De editie erna, in 2028, moet een circulaire beurs worden.

De organisatie kijkt tevreden terug op de 26ste editie van de vakbeurs VSK. Joyce van de Hoef, beursmanager VSK: “Vier dagen lang deelden exposanten en partners, gespecialiseerd in E- en W-installatie, hun kennis en toonden hun nieuwste aanbod van oplossingen, toepassingen, technieken, innovaties en diensten. Ook hadden we dit jaar voor het eerst een wat andere invulling dan voorheen: de elektrotechnische sector maakte nadrukkelijk onderdeel van VSK uit. Bezoekers en exposanten waren hier zeer over te spreken. Elektrotechniek speelt dan ook een cruciale rol in de energietransitie. Ik ben zeer onder de indruk van alle innovaties die op de beurs gepresenteerd werden. De betrokkenheid van bezoekers om kennis te vergaren was daarnaast opmerkelijk hoog.”

Leerzaam
Eén van de bezoekers, Jan Koppenschaar, vertelt: “Wij zijn op VSK omdat wij heel veel nieuwe dingen willen ontdekken. We willen kijken naar de innovatieve ontwikkelingen in de markt, zoals warmtepompen en zonnepanelen, maar ook verduurzaming in de energietransitie. Voor ons is VSK belangrijk om het feit dat  we heel leerzaam, collegiaal onder elkaar zijn en genieten van alles wat qua nieuwe bedrijven voorbij komt. Wij zijn er in 2026 100% zeker weer bij.”

Prachtige beurs
Ook exposanten kijken tevreden terug. Rick Haukes van Remeha: “VSK 2024 hebben we ervaren als een prachtige beurs. Het was lekker druk: een fantastisch mooi aantal klanten wat we hebben mogen verwelkomen op onze circulaire en duurzame stand. We hebben veel producten en oplossingen kunnen presenteren voor een duurzame toekomst.” Ook voor exposant DUCO was het een succesvolle beurs: “VSK 2024 was voor ons echt top, een super beurs, vanwege de kwaliteit van de klanten, de hoeveelheid bezoekers, de interesse en uiteraard ook de leads die we gescoord hebben.”

Sustainability Pledge
Koninklijke Jaarbeurs, de organisatie van de vakbeurs VSK, wil in 2030 de meest duurzame evenementenorganisator en facilitator van Europa te worden. Daarom introduceerde Jaarbeurs afgelopen VSK de Sustainability Pledge. De allereerste exposanten, Zehnder Group Nederland, Schneider Electric en Remeha, zetten hun handtekening onder de Pledge. Met het ondertekenen van de Sustainability Pledge beloven Jaarbeurs en haar exposanten uit de bouw- en installatiesector een bijdrage te leveren aan het verminderen van hun CO2 uitstoot tijdens hun deelname aan de vakbeurzen BouwBeurs en VSK.  Jaarbeurs start met de vakbeurzen in de bouw- en installatiesector, met als ambitie een circulaire BouwBeurs in 2027 en een circulaire VSK in 2028.

VSK na-effect

Ook Karel was vorige week present op de VSK-beurs (hij moet tenslotte wel een beetje bij blijven als het gaat ...

VSK2024: de branche liet zich weer uitgebreid zien

De vakbeurs VSK is weer voorbij. Afgelopen week stroomden de Jaarbeurshallen in Utrecht vol vakmensen uit de installatiebranche. Noviteiten worden ...

VSK geopend en winnaars VSK-prijs bekend

De winnaars van de VSK Awards 2024 zijn bekend. Tijdens de feestelijke opening van de 26e editie van de VSK ...

Geberit sponsort wedstrijd voor vaktalenten

Gepubliceerd op

Geberit is hoofdsponsor geworden van de vakwedstrijd Sanitaire- en verwarmingstechnicus van Skills Heroes, een mbo-vakwedstrijd van WorldSkills Netherlands. WorldSkills Netherlands is een stichting die zich sinds 2001 inzet ter promotie van het vakmanschap en beroepsonderwijs bij jongeren. Door deze vakwedstrijd te ondersteunen wil Geberit de jonge talenten verder uitdagen om het beste uit zichzelf te halen en met trots het installatievak te leren en uit te voeren. De finale van Skills Heroes vindt plaats op 21 en 22 maart 2024.

Bij de vakwedstrijd Sanitaire- en verwarmingstechnicus hebben twee hoofdsponsoren zich aangesloten. Geberit voor het sanitair gedeelte en Remeha voor de verwarmingstechniek. Geberit wil zijn expertise en know-how op het gebied van sanitaire installaties delen met de toekomstige generatie installateurs. Daarnaast vindt het bedrijf het een mooie gelegenheid om studenten in een vroeg stadium kennis te laten maken met zijn producten.

Wedstrijdopdrachten
De Skills Heroes-wedstrijdopdrachten worden ontwikkeld door een team van ontwikkelaars dat bestaat uit een vertegenwoordiger uit het onderwijs en uit het bedrijfsleven. Wedstrijdopdrachten onderscheiden zich van examens door de gewogen beoordeling. Daarbij leveren excellentie én voor het beroep essentiële onderwerpen een hogere waardering op. Deelnemers van de wedstrijd Sanitaire-en verwarmingstechnicus gaan aan de slag met bijvoorbeeld het aanleggen van een koud- en warmwaterleiding, cv-installatie of rioolinstallatie volgens tekening. Naast veilig en netjes werken moeten de deelnemers vaardig zijn in het buigen/bewerken van alle soorten installatietechnisch leidingwerk (koper, cv-buis, stalen buis), het maken van verbindingen (solderen, persen, knellen ect.) en kennis hebben van appendages en de wijze waarop die gemonteerd dienen te worden.

Finale in maart
Via een voorronde op school en een kwalificatiewedstrijd, die beiden ondertussen hebben plaatsgevonden, zijn acht mbo-studenten doorgedrongen tot de nationale finale. Deze vindt plaats op donderdag 21 en vrijdag 22 maart 2024 in de Brabanthallen in Den Bosch tijdens het beroepenevenement Skills The Finals. Daar strijden ze om de titel Beste vakman/vakvrouw van Nederland.

 

 

 

Ergernis in technische branche over vakonbekwame sollicitanten

Ondanks grote aanhoudende tekorten aan technisch vakbekwaam personeel, staat de branche nog steeds negatief tegenover het aannemen van personeel uit ...

Steeds meer jongeren het vak in

Nederland kampt al jaren met een tekort aan loodgieters. Daar lijkt nu verandering in te komen. Uit cijfers van dataspecialist ...

Vijftig jaar Geberit

In 1973 werd de Nederlandse Geberit organisatie door het Zwitserse moederbedrijf opgericht. Geberit bedacht het inbouwreservoir en de 2-toets bedieningsplaat ...

Wedstrijdje circulair bouwen, renoveren en installeren

Het team Kuijpers/HvA//ROC Tilburg mag zich de winnaar noemen van de Techathon 2021, een prestigieuze wedstrijd voor installatiebedrijven en technische ...

Campagne instroom werknemers voortvarend van start

Gepubliceerd op

Techniek Nederland is tevreden over haar multimediale campagne die in 2023 van start ging. Je Kunt Zoveel Meer In De Techniek voldeed ruimschoots aan de bereiksdoelstellingen. Doekle Terpstra, voorzitter van de brancheorganisatie achter de campagne, over de eerste resultaten: “Met onze ‘superhelden’ hebben we een opvallend statement gemaakt. Dat is door de doelgroep goed ontvangen. Het resultaat waar het écht om gaat, zullen we op de langere termijn zien: meer instroom van werknemers in de techniek.”

De campagne Je Kunt Zoveel Meer In De Techniek werd in september 2023 gelanceerd. De ‘superhelden’ waren onder meer te zien op billboards langs de autosnelwegen, in online-advertenties en op een speciale campagnewebsite, jekuntzoveelmeerindetechniek.nl. Die website heeft in enkele maanden tijd al 55.000 geïnteresseerden getrokken. Op de website kunnen bezoekers testen of ze geschikt zijn voor een carrière in de techniek. Tot nu toe hebben al meer dan 12.000 mensen de test gemaakt. Doekle Terpstra: “Nog altijd hebben veel mensen een verkeerd beeld van een baan in de techniek. Ze denken dat het zwaar of vuil werk is. Klopt niet! De test helpt om dat beeld bij te stellen.”

Doelgroep bereikt
Mannen in de leeftijd van 25 tot 34 jaar vormen een belangrijke doelgroep voor de campagne Je Kunt Zoveel Meer In De Techniek. Van die doelgroep heeft ruim de helft de campagne inmiddels gezien. Doekle Terpstra is daar tevreden over, maar zegt erbij dat werken in de techniek óók steeds aantrekkelijker wordt voor vrouwen. “Het karakter van banen in de installatiebranche verandert snel. We hebben steeds meer behoefte aan kwaliteiten als creativiteit, communicatieve vaardigheden en verbinden. En dat zijn eigenschappen waar vrouwen gemiddeld genomen hoog op scoren.”

Actief op zoek
Een ander belangrijk resultaat is dat 80% van de mensen die openstaan voor een nieuwe stap in hun carrière, positief is over de boodschap ‘Je kunt zoveel meer in de techniek’. En maar liefst 60% van deze groep gaat na het zien van de campagne actief op zoek naar meer informatie over werken in de techniek.

Vervolg
De campagne Je Kunt Zoveel Meer In De Techniek loopt nog minimaal twee jaar door. De komende tijd zal de nadruk daarbij liggen op online-uitingen. In een later stadium zijn de ‘superhelden’ ook weer in andere media te zien.

VSK2024: de branche liet zich weer uitgebreid zien

Gepubliceerd op

De vakbeurs VSK is weer voorbij. Afgelopen week stroomden de Jaarbeurshallen in Utrecht vol vakmensen uit de installatiebranche. Noviteiten worden tegenwoordig nog maar mondjesmaat ‘opgespaard’ voor een vakbeurs maar trends zijn er natuurlijk altijd wel te bespeuren. Allereerst het chronische tekort aan vakpersoneel. Daarnaast is er (nog altijd) een groeiende vraag naar compacte, plug&play oplossingen. Tot slot digitaliseert de branche in een rap tempo.

De exacte cijfers hebben we nog niet maar het lijkt erop dat deze editie van de VSK best aardig bezocht was. Veel exposanten lieten zich in ieder geval positief uit over het aantal bezoekers op hun stand. Wel vielen hier en daar matig bezette paden en hallen op. Opvallend waren dit keer wel de vele zithoekjes en brede paden. Toeval of opzet?

Duurzame bedrijfsvoering
Duurzaamheid speelde deze VSK-editie uiteraard weer een voorname rol. Dat was letterlijk te zien op menig stand maar ook vertelden verschillende grote fabrikanten dat steeds meer opdrachtgevers vragen om aan te tonen dat hun bedrijfsvoering duurzaam is. En dat gaat best ver. Van het winnen van grondstoffen tot de logistiek, productie en eventuele inzameling van producten aan het einde van hun levensduur.

Circulariteit
Ook komt er steeds meer aandacht voor circulariteit, zo bleek onder andere tijdens een lezing van Techniek Nederland. Dit komt bijvoorbeeld tot uitdrukking in initiatieven om oude pompen en cv ketels in te zamelen en de afvalstromen te hergebruiken. Exposant KMRN zamelt al vijf jaar oude cv-ketels in om ze te laten recyclen. Dat levert onder andere geel en rood koper op, staal en aluminium. Daarvan worden vervolgens soms hele bijzondere producten van gemaakt, zoals bloempotten.

Real-time de werking
Tot zover het algemene beeld. Nu even inzoomen op wat details. Zoals gezegd, echte noviteiten zijn tegenwoordig spaarzaam op een vakbeurs als de VSK. Introducties vinden het hele jaar door plaats. Dat neemt niet weg dat een dergelijke beurs geen waarde meer heeft. Zo geven meerdere partijen aan dat de VSK ook belangrijk is om in real-time de werking van nieuwe technieken te kunnen demonstreren. Andere redenen die exposanten noemen om op de VSK te staan zijn status, relatiebeheer en het vergaren nieuwe leads.

Opvallend
Wat kwamen wij op de verschillende stands zoal tegen. Een kleine greep hieruit:

- De Silent-Pro SuperTube van Geberit, bijvoorbeeld. Dit is een ruimtebesparende oplossing voor de afwatering van hoogbouw. De ontluchting is namelijk al in de PP-leidingen geïntegreerd. Bovendien voert het systeem 6 liter i.p.v. de gangbare 4 liter water af bij een diameter van 110 mm. Met de Aquaclean Alba brengt deze fabrikant bovendien een douchewc op de markt voor de consument met een kleinere portemonnee. Het instapmodel met basisfuncties kost ongeveer 1.000 euro. Dankzij de Easy Fast Fit bevestiging is de douchewc makkelijk aan de wand te monteren.

- Met de Compacto brengt Inventum een zeer compacte ventilatiewarmtepomp op de markt (120 cm hoog). Het bijbehorende boilervat is leverbaar in formaten van 100 tot 300 liter. Voeg er de Climate Control module aan toe en je hebt ook nog balansventilatie.

- Een behoorlijke aanloop was er bij Newton Energy Solutions (foto links). Het bedrijf had een nominatie voor de VSK Award in de wacht gesleept met de NEStore. Deze warmteaccu kan warm water met een temperatuur van 110 graden Celsius opslaan voor later gebruik.

- Er was ook volop aandacht voor start-ups. Met de Trix Comfort module kan een vloerverwarmingssysteem worden aangesloten op balansventilatie. Zo ontstaat er een geïntegreerde oplossing die zowel kan verwarmen, koelen als ventileren.

- De klant wil aan de warmtepomp, maar moeten dan ook gelijk de oude convectoren en radiatoren worden vervangen? Nee, zegt Climatebooster. Door hun ventilatiesysteem onder de bestaande afgiftesystemen te bevestigen met supermagneten kan de werking worden geoptimaliseerd.

- Met de Elga Ace all-in-one heeft Remeha een echte blikvanger te pakken. De hybride installatie van cv-ketel en warmtepomp is ongelofelijk compact. Volgens de fabrikant kan dit systeem zeker 30% sneller worden geïnstalleerd dan een standaard hybride warmtepomp.

- Met Duo-Zone toont Itho Daalderop een gebalanceerd ventilatiesysteem dat separaat voor twee zones de ventilatie (300 m3) kan verzorgen (foto rechts). Zeg maar de slaap- en woonzone. Het systeem stuurt zowel op vocht als CO2.

- Op de stand van Rada waren nieuwe bedieningssensoren te zien voor openbare gelegenheden. Het vlakke paneel is vandalismebestendig en eenvoudig te reinigen. Het achterliggende systeem zorgt voor cyclische spoelingen, thermische desinfectie en datalogging.

- Waterontharders raken nu wel ingeburgerd, vertelde Lubron. Op hun stand was de Easysoft te zien, die in een 450 liter en grotere uitvoeringen verkrijgbaar is. Deze compacte ontharder heeft een geïntegreerd zoutvat en kan bijvoorbeeld in de garage of meterkast worden geïnstalleerd.- Viega toonde onder andere haar Temponox-systeem, dat geschikt is voor warmtepompen. De RVS-leidingen zijn corrosiebestendig door een coating en beschikbaar in maten van 15 tot 108 mm.

- Triple Solar liet een nieuwe thermische batterij zien (200 liter) met PCM's, als alternatief voor een standaard boiler. Het apparaat is compact, vierkant en ideaal als ruimte een cruciaal punt is. Het apparaat wordt gevoed via een warmtepomp en PVT-panelen.

- Resideo (voorheen Honeywell) toonde een handige cloudoplossing waarmee rook- en lekdetectiesensoren in gestapelde woningbouw aan elkaar kunnen worden gekoppeld (foto links). Tevens is het mogelijk om de watertoevoer af te sluiten.- Elektrisch verwarmen wint aan populariteit, vertelde Masterwatt. Interessant is dat er nu ook real time gestuurd kan worden op ontwikkelingen in de energiemarkt. Bijvoorbeeld bij de slimme Oso Hotwater boiler, die tevens predictive maintenance mogelijk maakt.

- De Fairtype Solar 1600 van Lucam is in feite een LBK met een bekleding van PV-panelen. De opwek wordt rechtstreeks gebruikt. Het systeem is interessant voor panden die overdag veel gebruikers hebben, zoals scholen en kantoren.

- Stiebel Eltron laat haar nieuwe VRC-450 WTW-unit zien. Het apparaat is compact en kan makkelijk worden gecombineerd met een warmtepomp. Naast de 450 m3 is er ook een 600 m3 uitvoering. De VRC-450 is voorzien van een geïntegreerde CO2-sensor.

In de apriluitgave van het praktijkblad InstallateursZaken wordt uitgebreid teruggeblikt op VSK 2024

“Laat erkende installateurs woningen aansluiten op een warmtenet”

Gepubliceerd op

De ontwikkeling van duurzame warmtenetten moet vaart krijgen. Dat vinden Techniek Nederland en Energie-Nederland. De voorzitters van deze brancheorganisaties, Doekle Terpstra en Cora van Nieuwenhuizen, hebben daarom de overeenkomst ‘Samenwerken aan de kwaliteit van duurzame warmtenetten’ getekend. Het doel van de overeenkomst is dat meer installatiebedrijven zich gaan bezighouden met het plaatsen van afleversets in woningen die zijn aangesloten op een warmtenet.

Met de InstallQ-erkenningsregeling Afleversets als nieuwe norm willen Techniek Nederland en Energie-Nederland ook de kwaliteit van het installatiewerk waarborgen. Terpstra en Van Nieuwenhuizen legden de afspraken vast tijdens de installatievakbeurs VSK 2024.

Afleversets
Als een woning een aansluiting heeft op een warmtenet (ook bekend als ‘stadswarmte’), is een afleverset nodig om de bewoners te voorzien van warmte voor centrale verwarming en tapwater. Voor het plaatsen van een afleverset is specifieke deskundigheid nodig. InstallQ heeft daarvoor een erkenningsregeling ‘Afleversets’ ontwikkeld, als aanvulling op de erkenning ‘Warmteafgiftesystemen van gebouwgebonden verwarmingsinstallaties’. Installateurs kunnen de erkenning ‘Afleversets’ behalen met de e-learning stadsverwarmingsinstallaties.

Een half miljoen nieuwe aansluitingen tot 2030
Het aantal aansluitingen op warmtenetten groeit niet snel genoeg. Volgens het Klimaatakkoord moeten er tot 2030 een half miljoen woningen worden aangesloten. Nu zijn dat er nog maar enkele tienduizenden per jaar. De overeenkomst moet bijdragen aan een flinke groei van het aantal aansluitingen. Voorzitter Doekle Terpstra van Techniek Nederland: “Installateurs spelen een cruciale rol in de energietransitie. Dat geldt ook bij warmtenetten. We willen de bekendheid van de werkzaamheden en van de erkenningsregeling Afleversets vergroten. Als méér installateurs actief worden in deze markt, zorgt dat voor meer snelheid in de ontwikkeling van duurzame warmtenetten’.

Erkende installateurs
Cora van Nieuwenhuizen, voorzitter van Energie-Nederland: ‘In de samenwerkingsovereenkomst met Techniek Nederland staat dat warmtebedrijven de voorkeur geven aan het werken met erkende installateurs en dat in hun opdrachten zullen uitvragen. Op die manier stimuleren we vakmanschap, ontstaan er minder storingen en dragen ook installateurs bij aan een snellere warmtetransitie’.

Afspraken in de samenwerkingsovereenkomst
In de overeenkomst ‘Samenwerken aan de kwaliteit van duurzame warmtenetten’ hebben Techniek Nederland en Energie-Nederland een aantal afspraken gemaakt over de werkzaamheden aan warmtenetten:
-              Er komt een gezamenlijk kwaliteitskader voor het aanleggen, aansluiten en beheren van afgifte-installaties aangesloten op warmtenetten. Dit is belangrijk voor eenduidige kwaliteit en herkenbaarheid naar klanten.
-              De InstallQ erkenningsregeling ‘Afleversets’ wordt de norm bij de uitrol van duurzame warmtenetten.
-              Techniek Nederland en Energie-Nederland gaan de erkenningsregeling ‘Afleversets’ en onderliggende erkenning ‘Warmteafgiftesystemen van gebouwgebonden verwarmingsinstallaties’ actief onder de aandacht van leden brengen.
-              Techniek Nederland en Energie-Nederland adviseren warmtebedrijven om bij het verlenen van opdrachten voor stadswarmtenetten te kiezen voor erkende installatiebedrijven.

Preworxs en Hollander Techniek winnen Techniek Inclusief Award

Gepubliceerd op

Tijdens de VSK zijn de winnaars bekendgemaakt van de Techniek Inclusief Award 2024. Preworxs en Hollander Techniek mogen zich twee jaar lang de meest inclusieve ondernemingen in de installatiebranche noemen. Jan IJzerman, plaatsvervangend directeur-generaal Sociale Zekerheid en Integratie bij Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, reikte de Awards uit. De prijs onderstreept het belang van diversiteit en inclusie bij bedrijven in de installatiesector.

In de Nederlandse installatiebranche bestaan grote verschillen als het gaat om diversiteit. Onderzoeken laten zien dat de samenstelling van het personeelsbestand consequenties heeft voor de bedrijfsresultaten. Bedrijven waar mensen werken met uiteenlopende achtergronden, genders, leeftijden, nationaliteiten, religies en voorkeuren, presteren beter. De genomineerden en winnaars van de Techniek Inclusief Award hebben dus in verschillende opzichten een voorsprong.

Winnaars MKB
De deelnemers aan de Techniek Inclusief Award 2024 waren verdeeld in twee categorieën: MKB en Groot. In de categorie mkb wees de jury Preworxs aan als winnaar. Om een bredere groep werknemers aan te trekken, past Preworxs binnen het bedrijf de functies aan op de competenties van potentiële medewerkers. De andere genomineerden waren Nijhof Groep en Niyata Energy. Binnen de Nijhof Groep leidt de Salland Tech Academy mensen met uiteenlopende achtergronden op voor de installatiebranche. Het bedrijf werkt daarbij samen met het onderwijs, de brancheorganisatie en bedrijven in de regio. Niyata Energy biedt leer-werktrajecten voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.

Winnaars Groot
Hollander Techniek won de Techniek Inclusief Award in de categorie Groot. Het bedrijf is er met behulp van duurzame ontwikkelingsdoelstellingen, een advieswerkgroep en coaches onder meer in geslaagd het aantal vrouwelijke monteurs in opleiding te vergroten. Breman en Unica waren de andere genomineerden. Breman Installatiegroep heeft een netwerkgroep Diversiteit & Inclusie in het leven geroepen, die ervoor zorgt dat binnen het bedrijf iedereen, in alle lagen van de organisatie, aandacht heeft voor het thema en er actief mee bezig blijft. De andere genomineerde, Unica, wil met het platform Unique het aantal vrouwen binnen het bedrijf in 2025 verdubbelen. Unique omvat onder meer een mentorprogramma voor vrouwen, workshops en trainingen.

Jury
De jury van de Techniek Inclusief Award 2024 bestaat uit drie leden met veel ervaring en deskundigheid op het gebied van diversiteit. Tanja Loeff-Hageman is vicevoorzitter van Techniek Nederland en directeur van Tibo-Veen. Ze ziet de instroom van meer jongeren en zij-instromers als een belangrijke doelstelling voor de branche. Sahar Yadegari is directeur-bestuurder van VHTO, het expertisecentrum voor genderdiversiteit in bèta, techniek en IT. Het derde jurylid, Seyit Yeyden, is managing partner van de Beroepentuin, een leer-werkconcept waar werkzoekenden met een afstand tot de arbeidsmarkt worden opgeleid voor banen in de techniek en de zorg.
Initiatiefnemers van de Award zijn Techniek Nederland, Wij Techniek, SER Diversiteit in Bedrijf en de Goldschmeding Foundation.

IJskoud wint NVKL Koeltrofee 2024

Gepubliceerd op

De NVKL Koeltrofee 2024 is dit jaar uitgereikt aan IJskoud. Het koeltechnische bedrijf ontving de wisseltrofee uit handen van voetbalscheidsrechter Bas Nijhuis op de VSK-beurs in Utrecht. NVKL, de vereniging van koeltechnische bedrijven, reikt de NVKL Koeltrofee sinds 1989 -eens per twee jaar- uit tijdens de VSK aan een bedrijf dat een innovatie in de koude- en/of klimaattechniek heeft gerealiseerd. Innovaties die kans maken op toekenning van de trofee moeten in de praktijk toepasbaar zijn en tot succesvolle resultaten leiden in technische, economische en/of maatschappelijke zin. 

Een onafhankelijke jury onder leiding van Fons Pennartz, voorzitter van de NVKL-projectgroep KANS, heeft de negen inzendingen beoordeeld en de drie genomineerden bekend gemaakt. De inzendingen varieerden van product- en dienstinnovaties tot technische innovaties. Uiteindelijk werd het product FreezerData van IJskoud als winnaar van de Koeltrofee uitgeroepen.

Kanshebbers
Uit de inzendingen werden drie finalisten genomineerd. Naast IJskoud maakten Van Kempen Koudetechniek en ACR Klimaat kans op de innovatieprijs. Van Kempen Koudetechniek stelt met zijn VK-EPEX de eigenaar van een koelinstallatie in staat energiekosten te besparen, door de installatie te regelen aan de hand van de energieprijs. Aangezien de energiekosten een groot deel zijn van de exploitatiekosten, kan de eigenaar een significante besparing realiseren op de total cost of ownership. ACR Klimaat deed mee met de Triple Aqua warmtepomp met CO2 scroll-compressor. Door toepassing van deze compressoren en CO2 als koudemiddel, introduceert dit bedrijf een warmtepomp die op natuurlijk koudemiddel draait, maar minder complex is dan de meeste huidige CO2-systemen. Daardoor kan deze worden toegepast in grotere DX-klimaatsystemen.

Winnend product
Het product FreezerData van IJskoud is een digitaal platform dat alle relevante data van een koelinstallatie met een universele sensorset verzamelt en overzichtelijk maakt voor de monteur en de gebruiker. Met die data kan voorspellend onderhoud worden gedaan, waardoor de kosten van onderhoud dalen en uitval tot een minimum wordt beperkt. Het product is innovatief in het analyseren en gebruiken van data om koelinstallaties betrouwbaarder en duurzamer te laten draaien, terwijl het ook de monteur kan ontlasten. Dit is een belangrijke combinatie in een tijd van grote tekorten op de arbeidsmarkt, samen met een toename van duurzame koeltechnische apparaten in de markt, die geïnstalleerd en onderhouden moeten worden. De innovatie, het grote maatschappelijk nut en de schaalbaarheid van de uitrol van het product zorgen ervoor dat IJskoud is uitgeroepen tot winnaar van de NVKL Koeltrofee 2024.

VSK geopend en winnaars VSK-prijs bekend

Gepubliceerd op

De winnaars van de VSK Awards 2024 zijn bekend. Tijdens de feestelijke opening van de 26e editie van de VSK vakbeurs reikte de vakjury, onder leiding van Techniek Nederland voorzitter Doekle Terpstra, de tweejaarlijkse installatieprijzen uit. VSK 2024 vindt nog plaats tot en met vrijdag 9 februari in Koninklijke Jaarbeurs.

Eerder dit jaar nomineerde de vakjury tien kanshebbers in drie categorieën: Energietransitie, Gezond & Comfort en Installateurszaken. De jury beoordeelde de producten op innovatie, oplossingsgerichtheid, praktische toepasbaarheid, sociale impact, duurzaamheid en economisch rendement. Doekle Terpstra: “De kwaliteit van de inzendingen neemt toe. De awards die we uitreiken zijn geen eindpunt, maar een startpunt voor de toekomst.” Daarnaast werd een publieksprijs uitgereikt.

Focus op circulaire materialen
De jury waardeerde het dat de inzenders over de grenzen van hun eigen product heen kijken, het circulair materiaalgebruik in producten steeds hoger agenderen en meer en meer oog hebben voor de vakhelden die het moeten maken. Ook keek de jury naar de materiaalimpact van de inzendingen. Met name de inzendingen waarbij materialen hergebruikt werden of duurzaam geproduceerd zijn vielen op. Dit wil de jury dit jaar expliciet benoemen en verwacht dat dit thema bij de volgende VSK een nog belangrijker thema gaat worden.

De winnaars zijn:
Categorie Energietransitie
10 ampère woning van Eplucon BV
Categorie Gezond & Comfort
Orcon HRC OptiAir en Orcon 15RF CO2-sensoren van Groupe Atlantic Nederland
Categorie Installateurszaken
Super Stars ST-200U paraplu voor HVAC monteurs  van Super Stars / MG Service B.V. 

Uit alle genomineerde producten en diensten kon de sector via een online stemsysteem hun keuze bepalen voor de VSK Publieksprijs 2024. Deze is gewonnen door: Remeha Elga Ace all-in-one / Remeha BV.

Nieuw dit jaar: Circulaire Pluim
De vakjury introduceerde dit jaar de Circulaire Pluim. Wendy van Zundert, jurylid en installateur: “We hebben een geweldige inzending ontvangen van een partij die hele grote stappen heeft gemaakt op het gebied van duurzaamheid maar niet in een specifieke categorie thuishoort. Daardoor hebben we een stimuleringsprijs in het leven geroepen, de Circulaire Pluim. Een waarderingsprijs voor een product die van begin tot einde verduurzaamd is. Dus niet alleen het product zelf maar ook de verpakking en het productieproces.” De eerste circulaire pluim ging naar ‘Niets is te klein om impact te maken! / WAGO Nederland B.V.’.

Bekijk het overzicht van alle winnaars. 

Bouw duurzame warmtecentrale DEVO van start

Gepubliceerd op

Vrijdag 2 februari startte de bouw van DEVO’s nieuwe duurzame energiecentrale. De centrale produceert straks warmte voor het hele deelplan Groenpoort in Veenendaal-oost. Sterke elektrische warmtepompen en grootschalige warmtebuffering zorgen ervoor dat die warmte CO2-neutraal is. 

Wethouder Martijn Beek sloeg namens de gemeente Veenendaal, aandeelhouder van DEVO, een van de palen in de grond. Dit deed hij samen met Gerhard van de Lagemaat, directeur van DEVO en Frank van der Vlugt en Gijs de Man, beiden commissaris van DEVO. Hiermee gaven zij samen het officiële startsein voor de bouw. Op het bouwterrein kwamen alle partijen samen die een rol hebben in de ontwikkeling – van ontwerp tot uitvoering. Linthorst Techniek en Bouwbedrijf Kreeft zorgen ervoor dat de centrale de komende maanden werkelijkheid wordt.

Warmtebuffer voor netcongestiemanagement
Van de Lagemaat lichtte toe hoe DEVO warmte gaat produceren buiten de piektijden op het elektriciteitsnet: “Iedereen wil energie afnemen op hetzelfde moment. Vooral in de ochtend en avond. Dat wordt steeds moeilijker en duurder. En het zorgt voor problemen op het elektriciteitsnet. Maar in deze energiecentrale zitten een aantal slimme elementen. Zo komt er energieopslag in de vorm van een warmtebuffer. We kunnen dan buiten de piektijden warmte produceren. Die warmte slaan we op en leveren we aan bewoners wanneer zij dat nodig hebben. Zo mijden wij de piekmomenten voor de productie van warmte, zonder dat bewoners hun warmtevraag en dus hun gedrag hoeven aan te passen. Dat maakt deze centrale uniek.”

JP Safety Award voor Rijndorp Installaties

Gepubliceerd op

De jaarlijks door bouwbedrijf J.P. van Eesteren toegekende JP Safety Award voor Veiligste Bouwpartner gaat dit jaar naar Rijndorp Installaties. “Veiligheid staat bij ons hoog in het vaandel”, zegt Frank Veltman, directeur en mede-eigenaar van het bedrijf uit Zoeterwoude. “Echt mooi dat dat gezien en gewaardeerd wordt.”

2024 is een lustrumjaar, met Rijndorp dus als vijfde winnaar sinds de start van de uitreiking van de awards om extra aandacht te vragen voor veiligheid op de bouwplaats. De winnaar is bepaald op basis van de geleverde veiligheidsprestaties, de NEN Safety Culture Ladder certificering en door middel van voordrachten en stemmen door medewerkers van J.P. van Eesteren.

Blijven benoemen
“Ik ben er erg blij mee”, aldus Veltman. “Juist ook voor de jongens op het werk. Wij kunnen wel vinden en roepen dat het belangrijk is, maar zij moeten het waarmaken. Ik zie dat dat in de praktijk gebeurt. Dan is zo’n award een tastbaar bewijs dat het ook gewaardeerd wordt.” Veltman denkt dat de crux zit in het durven blijven benoemen van zaken. “Niemand vindt het leuk om anderen aan te spreken, als je ziet dat iets niet goed gaat. We hebben afgesproken dat wel te doen. Dat werkt. Daarmee bouw je aan een cultuur waarin het normaal is elkaar te wijzen op afspraken en veiligheidsinstructies.”

Vooroplopen met veiligheid
De JP Safety Award is een van de manieren waarmee J.P. van Eesteren bouwpartners beloont voor de aandacht die zij hebben voor veilig werken. “We willen vooroplopen met veiligheid”, licht Michel Hoogendoorn, directeur Projectrealisatie bij de TBI-onderneming, toe. “Dat begint vanzelfsprekend in ons eigen bedrijf. Zo zijn we sinds eind 2021 gecertificeerd op trede 4 van de NEN Safety Culture Ladder. En ook intern reiken we JP Safety Awards uit voor veiligste bouwplaatsmedewerker, veiligste grote project en veiligste VOR-project. Mede vanuit de afspraken in de Governance Code Veiligheid in de Bouw verwachten we dat de hele keten zich inspant voor veiligheidsbewustzijn en verbetering van gedrag van medewerkers op de werkvloer.”

Derde nominatie
“Rijndorp is al langere tijd erg goed bezig”, vervolgt Hoogendoorn. “Dit was al hun derde nominatie voor de award. Het bedrijf is een betrokken bouwpartner en scoort ontzettend goed op orde en netheid op de bouwplaats. Neem ons project woontoren Justus in Amsterdam. Als de mensen van Rijndorp geweest zijn, laten ze bijvoorbeeld nooit verpakkingen of restanten achter. Top, want bij de incidenten die zich nog voordoen op onze bouwplaatsen, is vaak het gebrek aan orde en netheid de oorzaak. Daar moeten we met z’n allen vanaf willen.”

Hoppenbrouwers behaalt weer Top Employer Award

Technisch dienstverlener Hoppenbrouwers heeft voor het derde jaar de Top Employer Award behaald. Ellen Vermeer, HR-directeur, benadrukt: "Top Employer word ...

Nominaties VSK Awards 2024 bekend

De tien genomineerden voor de VSK Awards 2024 zijn bekend. De uiteindelijke winnaars ontvangen de tweejaarlijkse installatieprijs op de openingsdag ...

Bart van Meurs en Leen van Leeuwen winnen WKO Duurzaamheid Award 2023

Bart van Meurs en Leen van Leeuwen van Koppert Cress/Division Q zijn de winnaars van de WKO Duurzaamheid Award 2023 ...

Diederick Hilckmann wint WKO Duurzaamheid Award 2022

Op 19 mei ontving Diederick Hilckmann, beheerder van de werktuigkundige installaties aan de Radboud Universiteit in Nijmegen, de WKO Duurzaamheid ...

Na jaren van groei krimpt de bouwproductie dit jaar

Gepubliceerd op

Dit jaar zal de totale bouwproductie naar verwachting dalen met 3½%, verwacht het EIB. Vorig jaar stabiliseerde de woningbouwproductie al. De nieuwbouw van woningen nam met 7% af. De herstel en verbouw liet onder invloed van de hoge energieprijzen en intensivering van het verduurzamingsbeleid nog wel een forse groei zien van 6½%. Het onderhoud van woningen ging met 2½% boven de structurele groei uit. De nieuwbouw van utiliteitsgebouwen nam met 2% nog wel toe, terwijl ook de herstel en verbouw groeide met 2% met name door meer werkzaamheden rond isolatie en warmte-installaties.

In 2024 daalt de totale bouwproductie dus met 3½%. Zowel de totale woningbouw- als de utiliteitsbouwproductie krimpen met 4%. In lijn met de daling van de vergunningen in het afgelopen jaar neemt de nieuwbouwproductie van woningen en utiliteitsgebouwen beide met rond de 10% af.

Herstel en verbouw
Bij woningen stabiliseert de herstel en verbouw in 2024 na forse groei in eerdere jaren op een hoog niveau. De extra impuls door hoge energieprijzen valt weg en bij de vraag naar zonnepanelen treedt verzadiging op. In de utiliteitsbouw groeit de herstel en verbouw met 2%, waar extra subsidies zorgen voor een toenemende vraag naar isolatie van gebouwen en het plaatsen van (nagenoeg) gasloze installaties. Het onderhoud van woningen en van overige gebouwen groeien beide met 1½%.

Weer toename in 2025 bij woningen
In 2025 neemt de totale bouwproductie met 1% weer voorzichtig toe. De woningbouwproductie neemt met 2½% het sterkst toe. Het is vooral de nieuwbouw die bij een aantrekkende vergunningverlening met 5% groeit. De groei bij herstel en verbouw van woningen blijft met een groei van 1% achter bij die van de nieuwbouw. Het onderhoud van woningen groeit met een trendmatige toename van 1½%.

Afname utiliteitsbouwproductie in 2025
De totale utiliteitsbouwproductie neemt volgend jaar met 2% af. De nieuwbouwproductie daalt met 7% opnieuw sterk. Alleen de nieuwbouw van kantoren en onderwijsgebouwen neemt nog toe. Hoewel de economische situatie verbetert, krimpt de nieuwbouwproductie bij met name de marktsectoren vanwege de doorwerking van de lage vergunningverlening in voorgaande jaren. De investeringen in de verduurzaming van bestaande gebouwen nemen door de hiervoor beschikbare subsidies verder toe. Hierdoor kan de herstel en verbouw in de utiliteitsbouw met 3% groeien. De groei van het onderhoud van utiliteitsgebouwen volgt met 2½% de structurele groei.

Groei op middellange termijn
Op de middellange termijn neemt de totale bouwproductie met gemiddeld 2½% per jaar toe. De woningbouwproductie laat in de periode 2026-2028 onder invloed van een sterke onderliggende vraag een robuuste groei zien van gemiddeld 3% per jaar. De nieuwbouwproductie en de herstel en verbouw groeien beide met gemiddeld 3½% per jaar, waarbij de groei vooral aan het begin van de periode fors is en hierna sterk afvlakt.
Bij de herstel en verbouw van woningen zorgt de verplichtstelling van de (hybride) warmtepomp bij vervanging[1]momenten van een cv-ketel vanaf 2026 voor een extra impuls. Het woningonderhoud volgt op middellange termijn de structurele groei van 1½%. De totale utiliteitsbouwproductie neemt op middellange termijn met gemiddeld 2% per jaar toe. De nieuwbouwproductie van utiliteitsgebouwen blijft hier met een groei van gemiddeld 1% per jaar bij achter, waarbij de productie eerst nog krimpt.

Compacte warmtepomp zonder buitenunit

Gepubliceerd op

ATAG heeft een lucht/water-warmtepomp ontwikkeld zonder buitenunit. Met de Interion wil de fabrikant de markt een impuls geven en wordt het product teruggebracht naar de plek waar de installateur al gewend is te werken: naast de cv-ketel of op zolder, zodat er geen of nauwelijks nieuwe leidingen hoeven te worden getrokken. ATAG presenteert het concept van de Interion tijdens de VSK, de vakbeurs die van 6 tot 9 februari 2024 plaatsvindt in de Jaarbeurs in Utrecht.

“Voor veel huishoudens in Nederland is de installatie van een warmtepomp een logische manier om efficiënt te verwarmen en minder of geen aardgas te gebruiken", aldus Jan Henk van der Wijk, marketing & communicatie manager van ATAG Verwarming. “In de praktijk blijken echter veel rijtjeshuizen geen plek te hebben voor het plaatsen van een buitenunit. Met de ATAG Interion bieden wij een compacte warmtepomp zonder buitenunit die op elke bestaande cv-ketel kan worden aangesloten. Daarnaast is de hybride Interion ook all-electric ready, wat betekent dat er overgestapt kan worden naar een volledige elektrische uitvoering waarbij aardgas niet meer nodig is.”

Snel en eenvoudig
Omdat de Interion snel en eenvoudig is te installeren is, verwacht Van der Wijk dat er zowel vanuit installateurs als vanuit consumenten veel vraag zal zijn naar het nieuwe apparaat: “De hele installatiemarkt kampt met een groot tekort aan gekwalificeerd personeel. Daarom hebben we bij de ontwikkeling van de Interion ingezet op snelle en eenvoudige installatie. Daarbij komen we met een aantrekkelijke prijs, zodat de warmtepomp voor iedereen in Nederland bereikbaar wordt.” Na de presentatie op de VSK komt de Interion naar verwachting in de tweede helft van volgend jaar op de markt.

Veranderende wetgeving
ATAG speelt met de Interion in op de veranderende wetgeving die bepaalt dat het vanaf 2026 verplicht is om bij vervanging van een gasgestookte cv-ketel in principe te kiezen voor een duurzaam alternatief. Van der Wijk: “Op zich een logische insteek, ware het niet dat er in Nederland enkele miljoenen rijwoningen zijn waar het plaatsen van een warmtepomp met buitenunit nu niet mogelijk is. Met een compacte warmtepomp kunnen deze huishoudens verduurzamen. Dat is een belangrijke stap naar een duurzamer Nederland, en een duurzame toekomst.”

2023 topjaar voor warmtepompen, maar vierde kwartaal krimp

In heel 2023 werden er volgens de verkoopcijfers van fabrikanten 150 duizend warmtepompen aan groothandels en installateurs geleverd, voor de ...

Relatief weinig problemen met warmtepompen tijdens vorstperiode

Warmtepompen blijken tijdens een vorstperiode zonder problemen te functioneren. Een rondgang langs een aantal installatiebedrijven laat zien dat er in ...

Warmtepomp twee jaar eerder terugverdiend

Per 1 januari 2024 stijgt de energiebelasting op gas met elf eurocent per kuub, terwijl het tarief voor elektriciteit juist ...

Warmtepompen

TRENDS EN PROJECTEN Na een tijd van stormachtige groei, is de warmtepompmarkt in rustiger vaarwater terecht gekomen. Maar de technische ...

Hoppenbrouwers behaalt weer Top Employer Award

Gepubliceerd op

Technisch dienstverlener Hoppenbrouwers heeft voor het derde jaar de Top Employer Award behaald. Ellen Vermeer, HR-directeur, benadrukt: "Top Employer word je niet zomaar; daarvoor moet je als werkgever op alle vlakken binnen HR excellente scores behalen. Dat we ons HR-beleid op hoog niveau hebben ingericht en weten uit te voeren, is bijzonder. Maar dat we dat nu al jaren op rij doen in een periode van aanzienlijke groei, vind ik fantastisch."

Elk jaar wist de technisch dienstverlener een betere score te behalen. De score van dit jaar van ruim 84% betekent een verbetering van zo’n 10% in twee jaar tijd. De beste waardering ontving het bedrijf voor het onderdeel opleiding en ontwikkeling.

Focus op Diversiteit & Inclusie
Vooral het zogenoemde Unite programma werd door medewerkers van de technisch dienstverlener gewaardeerd. Het programma richt zich op het krijgen van onderlinge verbinding door invulling te geven aan doelen, waarden, diversiteit, inclusiviteit en het bevorderen van gewenste omgangsnormen. Vermeer benadrukt het belang van realistische afspiegelingen in arbeidsmarktcommunicatie en de afwezigheid van gender gerelateerde verschillen in medewerkerstevredenheid.

Interne Mobiliteit en Werving
In 2023 realiseerde Hoppenbrouwers een groei in medewerkers van 12%. Er stroomden bijna 600 nieuwe collega’s in, waarbij interne mobiliteit een cruciale rol speelde. Vermeer legt uit: "Wij bekijken per sollicitant wat de mogelijkheden zijn. Wie solliciteert op een functie en daar misschien niet de beste match voor is, kan bij ons alsnog rekenen op de intentie om verder te zoeken binnen de organisatie. We kijken naar talent, ambitie en vaardigheden om te bepalen welke functie het beste bij de sollicitant past. Ons streven is om medewerkers een passend traject aan te bieden, inclusief coaching, opleiding en learning-on-the-job."

Opleiding en Ontwikkeling
Verder gooit Hoppenbrouwers hoge ogen als het gaat om opleiding en ontwikkeling. De Learning & Development-strategie was één van de pijlers die het hardst is gestegen volgens het Top Employer Institute. Deze strategie, ondersteund met eigen praktijkscholen, de Hoppenbrouwers Experience Centers, de Hoppenbrouwers Academy en de komst van het Learning Management systeem, leidde tot een toename van meer dan 30% in het aantal opleidingsuren per medewerker.
Het is uniek in de markt hoeveel mensen Hoppenbrouwers via verkorte leertrajecten heeft weten te interesseren voor een baan in de techniek en bij hen instromen. De inzet voor het aantrekken van divers talent, met specifieke aandacht voor vrouwen in technische functies, getuigt van de unieke aanpak van het bedrijf, aldus Top Employer in haar rapport.

Data Gedreven HR-beleid
Vermeer benadrukt de rol van data-driven HR-beleid voor het succes van de organisatie. “De investering in een professioneel HR-beleid, waar menselijkheid en data gestuurde inzichten samenkomen, heeft de organisatie wendbaar gemaakt en in staat gesteld zich op diverse HR-doelgroepen te richten. Met een HR-team van 40 fte, verspreid over 20 vestigingen en 165 teams in het hele land, is Hoppenbrouwers in staat om nauw contact te onderhouden met alle medewerkers.”

Ambassadeurschap als verlengstuk van HR-campagnes
Ondanks een constante instroom benadrukt de HR-directeur de noodzaak om de uitstroom, voornamelijk beïnvloed door vergrijzing en standaard verloop, te beheren. “Het behouden van medewerkers heeft prioriteit, en het streven is om vertrekkende medewerkers te transformeren tot ambassadeurs van Hoppenbrouwers.” Vermeer benadrukt dat naast het aantrekken van nieuwe talenten, het koesteren van ambassadeurs van oud-medewerkers van onschatbare waarde is voor het bedrijf.

Brede oproep aan politiek: ‘Pak tekort aan technisch personeel aan

Het Koninklijk Instituut van Ingenieurs (KIVI) schaart zich achter de oproep aan een nieuw kabinet van ondernemersorganisatie FME en vakbond ...

Technische bedrijven kampen komende vijf jaar met flink personeelstekort

Ruim acht op de tien technische bedrijven (82%) verwacht de komende vijf jaar een tekort aan technici binnen hun organisatie ...

Vraag naar bekwaam technisch personeel blijft onverminderd groot

Uit recent onderzoek blijkt dat voor ruim vier op de tien (43%) technische werkgevers het tekort aan nieuwe aanwas de ...

Installateur populair bij eigen personeel en werkzoekers

Hoppenbrouwers Techniek mag zich voor de tweede keer de Beste Werkgever noemen. De ruim 1250 medewerkers beoordeelden de organisatie op ...

2023 topjaar voor warmtepompen, maar vierde kwartaal krimp

Gepubliceerd op

In heel 2023 werden er volgens de verkoopcijfers van fabrikanten 150 duizend warmtepompen aan groothandels en installateurs geleverd, voor de woningbouw en -renovatie. Dat zijn er 40 duizend meer dan in 2022, waarmee de jaar-op-jaar groei met 36% een bestendiging is van acht jaar ‘dubbele cijfers’. In 2023 had de warmtepomp een 30% marktaandeel waarbij de groei voor het eerst duidelijk zichtbaar ten koste ging van verkoop van stand-alone gasketels.

In de nieuwbouw zijn er naar verwachting vorig jaar ruim 40 duizend (all-electric) warmtepompen verkocht. In de bestaande bouw zien we meer dan een verdubbeling van de verkoop van warmtepompen, van ruim 50 duizend in 2022 naar bijna 110 duizend in 2023. Daarvan is minimaal de helft hybride.

Vraagontwikkeling in 2023
De groei van de verkoop van warmtepompen in 2023 is geheel op conto van de eerste drie kwartalen. Met bijna 80% jaar-op-jaar groei in die drie kwartalen leidde dit tot een eerdere verwachting van 170 duizend verkochte warmtepompen in 2023. Dat jaar begon met een zeer hoge en verder groeiende afzet, onder andere vanwege de ‘back-log’ door hoge gasprijzen in 2021/2022 en vertraagde leveringen door logistieke issues en materiaaltekorten in diezelfde periode. Het vierde kwartaal van 2023 zag echter een krimp van 30% t.o.v. het vierde kwartaal van 2022 vanuit fabrikantenperspectief, waarmee Nederland weer in de pas loopt met andere Europese landen waar stagnatie van de groei al eerder intrad.

Stabilisatie groei in 2024
De branchecijfers zijn geen één op één weerspiegeling van het aantal daadwerkelijk geïnstalleerde warmtepompen in woningen, maar van het aantal geleverde warmtepompen door fabrikanten. Zo schrijft de branche de schijnbare krimp in het vierde kwartaal toe aan de afbouw van de eigen voorraden door groothandels en installateurs. Verschillende factoren leiden tot de verwachting dat - zonder aanvullende maatregelen - de warmtepompenmarkt voor woningen zich in 2024 stabiliseert rond de 150 duizend stuks. De nog beperkte capaciteit van de installatiebranche is één van de belangrijkste remmende factoren. Daarnaast werd aardgas weer goedkoper in 2023 waarmee de incentive van de eerdere hoge gasprijzen is afgenomen. Voorts leiden zorgen over congestie op het elektriciteitsnet tot toenemende voorzichtigheid bij beleidsmakers.

Relatief weinig problemen met warmtepompen tijdens vorstperiode

Warmtepompen blijken tijdens een vorstperiode zonder problemen te functioneren. Een rondgang langs een aantal installatiebedrijven laat zien dat er in ...

Warmtepomp twee jaar eerder terugverdiend

Per 1 januari 2024 stijgt de energiebelasting op gas met elf eurocent per kuub, terwijl het tarief voor elektriciteit juist ...

Warmtepompen

TRENDS EN PROJECTEN Na een tijd van stormachtige groei, is de warmtepompmarkt in rustiger vaarwater terecht gekomen. Maar de technische ...

Jaren 60 woningen all electric met warmtepomp zonder buitendeel

In een recent pilotproject is een aantal jaren 60 woningen gasloos gemaakt met een lucht/water-warmtepomp in combinatie met een 200 ...

Internationale vakbeurs Mostra Covegno in een nieuw jasje

Gepubliceerd op

Mostra Convegno Expocomfort, tweejaarlijkse beurs op het gebied van installatietechniek, airconditioning en hernieuwbare energie voor de woningbouw, utiliteit en industrie, keert terug naar het gebruikelijke winterschema van 12 tot 15 maart 2024 in Fiera Milano. De 43e editie met als thema ‘Beyond Comfort’ is in een nieuw jasje gestoken en besteedt extra aandacht aan onder andere slimme technologie, waterstof en de industrie. Volgens de laatste cijfers is 90 % van de tentoonstellingsruimten al bezet (sommige zijn volgeboekt) en hebben zich ruim 1.300 bedrijven aangemeld. Hiervan komt 55 % uit het buitenland.

Om de economische groei en de marktpositie van Italiaanse bedrijven op buitenlandse markten te bevorderen, is een hernieuwde samenwerking tot stand gebracht tussen ICE – Italian Trade Agency, het Ministerie van Buitenlandse Zaken en Internationale Samenwerking, en beIT, een mediacampagne gericht op het promoten van ‘Made in Italy’ ter ondersteuning van de Italiaanse export en de internationalisering van de nationale economie. Naar verwachting zullen 120 geselecteerde buitenlandse professionals uit 43 landen wereldwijd de beurs bijwonen voor B2B-ontmoetingen met exposerende bedrijven. De beurs introduceert ook nieuwe prijzen, de zogenaamde MCE Excellence Awards – Efficiency & Innovation 4 Transition Goals. Deze prijzen zullen worden uitgereikt voor componenten, systemen en technologieën die de energie- en milieutransitie helpen te versnellen in overeenstemming met de toezeggingen die zijn gedaan als onderdeel van de Agenda 2030 van de Verenigde Naties, die dateert van 2015.

Intelligent gebruik van water
De 43e editie van MCE markeert ook de lancering van de Water Prix, gepromoot in samenwerking met Aqua Italia en ANGAISA, over het intelligent gebruik van water.  Elke dag vallen er smartphones, draadloze hoofdtelefoons en Amazon-vouchers te winnen. Bij de laatste trekking zal de gelukkige winnaar een weekend kunnen verblijven in het Bandiera Blu-resort, erkend als het meest milieuvriendelijke resort op het gebied van water, diensten en duurzaamheid.

Congressen
De MCE biedt uiteraard ook een omlijstend programma met congressen, workshops en evenementen. Hoogtepunten zijn onder andere de presentatie van het 10e CRESME-rapport over de installatiebranche die actief is in de woningbouw, utiliteit en industrie en lezingen van de EHPA en de REHVA.

Voor meer informatie: https://www.mcexpocomfort.it/en-gb.html

Huistechniek van morgen net over de grens

Gepubliceerd op

Van 19 tot 22 maart 2024 presenteren zo’n 300 exposanten uit 15 landen in het Duitse Essen hun producten op gebied van sanitair, verwarming, klimaat en elektrotechniek. Dit jaar vormen elektrische warmteopwekking en efficiënte montagetechnieken het middelpunt van het aanbod. "We zijn erg blij dat SHK+E Essen weer plaatsvindt op het gebruikelijke tijdstip in het voorjaar na het uitstel vanwege de pandemie. Dit was de uitdrukkelijke wens van de branche, die we met alle genoegen hebben vervuld", aldus Oliver P. Kuhrt, directeur van de Messe Essen.

Hans-Peter Sproten, algemeen directeur van de vakvereniging SHK NRW, is ervan overtuigd: “De ambachtelijke sector van SHK speelt een sleutelrol bij de realisatie van de energietransitie. De SHK+E Essen is een must voor alle bedrijven, omdat ze hier de producten kunnen zien die ze later bij hun klanten zullen installeren. Daarvoor zijn kennis en knowhow absoluut noodzakelijk."

Hart van de energietransitie
Op de vakbeurs klopt het hart van de energietransitie in hal 1 en 3, waar de verwarmingssector z'n innovaties laat zien. De focus ligt op sectoroverstijgende oplossingen voor de efficiënte integratie van warmte, elektriciteit en mobiliteit met als uitgangspunt de warmtepomp. Daarbij worden onder andere accu's, batterijen, energiebeheersystemen, zonne-energie, wallboxen en omvormers gepresenteerd, die in combinatie met andere sectoren complete systemen vormen. Naast de producten en innovaties van de exposanten kunnen bezoekers kennis maken met het forum 'Toekomst van de gebouwentechniek' in hal 2. Voor de verwarmingsbranche werkt SHK+E Essen samen met z'n partner de 'Bundesverband der Deutschen Heizungsindustrie'.

Sanitair
In hal 6 en 7 presenteert de sanitairsector sanitaire installaties, watertechniek en producten voor sanitair. Naast digitale badkamerplanning en het behoud van hulpbronnen zijn efficiënte installatietechnieken, die in tijden van een tekort aan geschoolde arbeidskrachten essentieel zijn voor economisch succes, een belangrijk onderwerp. Daartoe behoren kranen, leidingcomponenten en gereedschap en technieken voor bevestiging en afdichting. Om dit voor bezoekers efficiënt te presenteren, is een bezoekersgids en zijn er rondleidingen en presentaties. Daarbij wordt in hal 1 en 3 tevens aandacht besteed aan verwarmingstechniek.

Vakfora
In hal 2 en de Galeria kan het geïnteresseerde publiek naast het verwarmings- en sanitairaanbod ook kennis maken met gereedschap, technische uitrusting en producten voor de bedrijfsmobiliteit. Bovendien biedt de beurs andere vakfora over geselecteerde toekomstige thema's van de branche. Dit zijn o.a. de 'Campus SHK-opleiding, leren + IT' in hal 2 met bij- en nascholingsaanbiedingen en producten voor leerondersteuning. In hal 1 is de sector 'Startup@SHK+E Essen' in samenwerking met de 'VdZ – Wirtschaftsvereinigung Gebäude und Energie' te vinden. Daar tonen jonge ondernemers hun oplossingen voor de digitale transformatie in de SHK-branche.

Drinkwater
De vereisten voor drinkwater van uitstekende kwaliteit worden steeds strenger. Dit komt door de toename van het klantbewustzijn en de veranderende randvoorwaarden door de klimaatverandering, evenals een hogere energie-efficiëntie en hygiëne. Wie op zoek is naar informatie over hoogwaardige producten en innovatieve diensten voor de drinkwatervoorziening, kan terecht bij het forum 'Treffpunkt Trinkwasser' (Trefpunt Drinkwater) in samenwerking met figawa. Het aanbod in hal 6 omvat bijvoorbeeld de thema's watermeters en meetapparatuur, waterbehandeling en desinfectie van drinkwater en drinkwaterinstallaties.

De SHK+E ESSEN is open van dinsdag t/m donderdag van 9 tot 17 uur en op vrijdag van 9 tot 15 uur. Meer informatie over exposanten, aanbod en terrein is te vinden op www.shke-essen.de.

Relatief weinig problemen met warmtepompen tijdens vorstperiode

Gepubliceerd op

Warmtepompen blijken tijdens een vorstperiode zonder problemen te functioneren. Een rondgang langs een aantal installatiebedrijven laat zien dat er in de eerste koude week van 2024 relatief weinig storingen met warmtepompen worden gemeld. “De deskundigheid van installateurs op het gebied van warmtepompen bevindt zich inmiddels op een hoog niveau”, zegt verwarmingsexpert Maurice Roovers van brancheorganisatie Techniek Nederland. “De installaties zijn daardoor in het algemeen goed ingeregeld. Bovendien weten consumenten steeds beter hoe je een huis met een warmtepomp moet verwarmen.”

Bij installatiebedrijf ST/Warmte uit Nieuwkoop zijn deze week slechts enkele meldingen binnengekomen van problemen met warmtepompen. Directeur Martin Hoekstra: “Zodra de temperatuur onder het vriespunt komt, neemt het aantal storingsmeldingen van cv-ketels snel toe. Bij warmtepompen is dat niet het geval. Daar zien we deze week nauwelijks verschillen met andere weken in het jaar.” Ook bij warmtepomp-platform HeatTransformers uit Woerden is het tamelijk rustig. “We hebben het afgelopen jaar veel warmtepompen geplaatst en er zijn relatief weinig problemen. De warmtepompen werken prima met de kou, ze zijn gemaakt voor dit soort weer”, zegt directeur Stijn Otten.

Hybride warmtepompen krijgen hulp van de cv-ketel
In steeds meer woningen zorgt een hybride verwarmingsinstallatie voor de warmte in huis. Dat is een combinatie van een elektrische warmtepomp en een cv-ketel op aardgas. De warmtepomp is een lagetemperatuurverwarming. In woningen die niet héél goed geïsoleerd zijn, is dat op de koudste dagen van het jaar onvoldoende om het in huis aangenaam te houden. Deze week zal daarom in veel woningen met een hybride warmtepomp de cv-ketel aanslaan om voor voldoende warmte in huis te zorgen. In een enkel geval kan dat problemen opleveren. “Veel warmtepompen zijn afgelopen zomer geplaatst. Op dat moment is het soms moeilijk om het systeem exact in te regelen”, legt Stijn Otten uit. “Dan kan het gebeuren dat de hybride warmtepomp niet op het juiste moment overschakelt op verwarmen met gas. In zo’n geval moet de installateur bij de klant langs om de installatie optimaal af te stellen.”

“Het aantal storingsmeldingen loopt bij de installateurs snel op”

Het is koud in Nederland en dat is te merken bij de verwarmingsbedrijven. De cv-ketels draaien op volle toeren en ...

Uitdaging: energieneutrale ijsbanen

Kunstijsbanen en energieprijzen, daar is veel over te doen. Hoe zorg je ervoor dat ijsbanen snel verduurzamen, dat ze klimaatneutraal ...

Laat je klant niet in de kou staan

Een storing is nooit fijn. Al helemaal niet in de koude herfst- en wintermaanden. Zet het nummer van de Wasco ...

Drukte bij installateurs: veel kleumende bewoners en kapotte cv-ketels

Nederland is in de greep van de winter en dat is te merken bij de verwarmingsbedrijven. Veel oudere cv-ketels en ...

“Het aantal storingsmeldingen loopt bij de installateurs snel op”

Gepubliceerd op

Het is koud in Nederland en dat is te merken bij de verwarmingsbedrijven. De cv-ketels draaien op volle toeren en dat zorgt in een aantal gevallen voor problemen. Op koude dagen zijn het vooral oudere cv-installaties en toestellen met uitgesteld onderhoud die het begeven, meldt branchekoepel Techniek Nederland. Cv-onderhoudsbedrijven draaien overuren om klanten te helpen die in de kou zitten.

Cv-installaties die te lang geen onderhoud hebben gehad, vertonen tijdens een vorstperiode relatief vaak storingen. Ook oudere cv-ketels zijn nu extra kwetsbaar. Voorzitter Doekle Terpstra: “Het aantal storingsmeldingen loopt bij de installateurs snel op. Het gaat vaak om cv-ketels die niet of nauwelijks onderhoud hebben gehad én om oudere cv-ketels die eigenlijk al aan vervanging toe waren. De verwarmingsbedrijven zetten alles op alles om iedereen. Niemand wil graag in de kou blijven zitten.”

Gevaarlijke situaties
Installateurs treffen in veel woningen kapotte cv-ketels aan, maar ook gevaarlijke situaties. Ze komen in huizen waar de ventilatieopeningen zijn dichtgemaakt om de kou buiten te houden. In combinatie met een geiser, een gaskachel of een ander open gastoestel levert dat het risico op van koolmonoxidevergiftiging. Dat kan levensgevaarlijk zijn. Ventileren is altijd noodzakelijk, óók als het vriest. Bij vorst is ook de kans aanwezig dat cv-leidingen bevriezen. Techniek Nederland adviseert daarom om zolang de kou duurt de radiatoren in huis open te zetten, zeker in slecht geïsoleerde kamers.

Uitdaging: energieneutrale ijsbanen

Kunstijsbanen en energieprijzen, daar is veel over te doen. Hoe zorg je ervoor dat ijsbanen snel verduurzamen, dat ze klimaatneutraal ...

Laat je klant niet in de kou staan

Een storing is nooit fijn. Al helemaal niet in de koude herfst- en wintermaanden. Zet het nummer van de Wasco ...

Drukte bij installateurs: veel kleumende bewoners en kapotte cv-ketels

Nederland is in de greep van de winter en dat is te merken bij de verwarmingsbedrijven. Veel oudere cv-ketels en ...

Speciale beluchter zorgt ervoor dat kranen niet bevriezen

Schell heeft een vorstvrije buitenkraan met beluchter in haar programma opgenomen. De beluchter staat in verbinding met de terugstroombeveiliging, die ...

Nominaties VSK Awards 2024 bekend

Gepubliceerd op

De tien genomineerden voor de VSK Awards 2024 zijn bekend. De uiteindelijke winnaars ontvangen de tweejaarlijkse installatieprijs op de openingsdag van de installatievakbeurs. De nominaties zijn bovendien te zien op de vakbeurs in de VSK Awards Gallery. VSK vindt volgend jaar plaats van dinsdag 6 tot en met vrijdag 9 februari in Koninklijke Jaarbeurs. De 26ste editie staat in het teken van verduurzaming van de installatiesector.

Deelnemers aan de VSK konden de afgelopen periode hun noviteiten voorleggen aan een tienkoppige vakjury, onder leiding van Techniek Nederland-voorzitter Doekle Terpstra. Alle vijftig inzendingen zijn beoordeeld op innovatie, oplossingsgerichtheid, praktische toepasbaarheid, sociale impact, duurzaamheid en economisch rendement.

Veel uitdagingen en verantwoordelijkheden
Het zijn boeiende tijden voor de technieksector, concludeert de jury. Doekle Terpstra: “De branche staat meer dan ooit in de spotlights. Dat schept naast vele kansen, ook heel veel uitdagingen en verantwoordelijkheden in de keten. Energiebesparing, verduurzaming en bestaanszekerheid waren belangrijke onderwerpen bij de afgelopen Tweede Kamerverkiezingen.” De jury waardeert het dat inzenders over de grenzen van hun eigen product kijken, het circulair materiaalgebruik in producten steeds hoger agenderen en meer en meer oog hebben voor de vakhelden die het moeten maken. Terpstra vervolgt: “De capaciteit van installatiebedrijven wordt bepalend voor het tempo waarin de energietransitie zich gaat ontwikkelen.”

Materiaalimpact telt mee
De jury kijkt dit jaar ook naar de materiaalimpact van de inzendingen. Zowel op gebied van materiaalkeuze en circulariteit, als op het gebied van afvalstromen. Met name de inzendingen waarbij materialen hergebruikt werden of duurzaam geproduceerd zijn vielen op. Dit wil de jury dit jaar expliciet vernoemen. De jury verwacht dat dit thema bij de volgende VSK een nog belangrijker thema gaat zijn, zowel op de beursvloer als bij de inzendingen voor de VSK Awards.

Tien genomineerden
De genomineerden zijn:
Categorie Energietransitie
•             10 ampère woning – Eplucon BV
•             Priva ecoBuilding – Priva BV
•             Blackbird – Weheat
•             NEStore  – Newton Energy Solutions
Categorie Gezond en Comfort
•             Orcon HRC OptiAir en Orcon 15RF CO2-sensoren – Groupe Atlantic Nederland
•             DuoZone Reno – Itho Daalderop BV
•             Compacto – Inventum Technologies
Installateurszaken
•             Super Stars ST-200U paraplu voor monteurs
•             Geberit Silent-Pro SuperTube
•             Remeha Elga Ace all-in-one – Remeha B.V.

Transitiefase
Op de aankomende editie van VSK staan ruim 330 exposanten, gespecialiseerd in E- en W-installatie, klaar om bezoekers te inspireren over hun innovaties en duurzame ontwikkelingen. Joyce van de Hoef, beursmanager VSK: “De installatiebranche bevindt zich in de grootste transitiefase in haar geschiedenis. De sector staat voor de uitdaging om Nederland duurzamer te maken om zo de ambitieuze klimaatdoelstellingen te behalen. De installatiesector speelt daarin een onmisbare rol.”

In de jauari-uitgave van het praktijkblad InstallateursZaken is een artikel terug te vinden over één van de nominaties: de Blackbird van Weheat.

Het juryrapport met inhoudelijke beschrijvingen van de genomineerden kan hier worden gedownload.

vsk nominaties

“CO2-plafond bouwsector meteen invoeren”

Gepubliceerd op

Naar aanleiding van het artikel ‘Een CO2-eis voor de bouw? Toch maar even niet’ in Trouw pleit David Thelen ervoor om meteen een CO2-plafond in de bouwsector toe te passen. Thelen is sectormanager gebouwde omgeving van MVO Nederland. Hij vindt het zorgelijk dat er geen CO2-eis voor de bouw is gekomen. “De maximale CO2 die de sector nog mag uitstoten om binnen de 1,5 graden opwarming te blijven, is vóór 2030 namelijk al bereikt. Daarna moeten we dus eigenlijk CO2-neutraal bouwen – doen we dat niet, dan komt de sector pas écht stil te liggen.”

Thelen: “Dus waarom zouden we dan niet nu al duidelijkheid geven aan de bouwsector en meteen een CO2-plafond toepassen? De bouw vraagt toch om langetermijnperspectief? Een plafond, mits goed uitgewerkt, en zonder al te veel poespas, kan juist die helderheid bieden. Dat stimuleert ook het denken over hoe we gebouwen construeren, verbouwen en renoveren met een duurzame mix aan bouwgrondstoffen: zowel biobased, als duurzaam beton en staal.

Natuurinclusief
Bijkomende kans: als we de nodige biobased bouwmaterialen op een natuurinclusieve manier telen, besparen we niet alleen op CO2-uitstoot, maar leggen we juist CO2 vast. Zo werken we nog sneller toe naar CO2-neutrale bouw en blijft het doel om de opwarming van de aarde te beperken tot maximaal 1,5 graad nog in zicht.

Productie zonnepanelen staat CO2-reductie in de weg

Bij de productie van zonnepanelen voor de bouwsector komt te veel CO2 vrij om de klimaatdoelen van 2030 te halen ...

‘Warmtepompen dragen wel degelijk positief bij aan CO2-reductie’

ITHO Daalderop reageert ontstemd op alle negatieve berichtgeving over de milieubelasting van warmtepompen. De fabrikant is overtuigd van de positieve ...

Publicatie Nationaal Register CO2-meters

Om schoolbesturen en gemeentes te helpen de juiste keuze te maken in het doolhof van CO2-meters, lanceert Stichting Binnenklimaattechniek het ...

Met alleen een CO2-meter ben je er niet!

Goede ventilatie op scholen realiseer je niet met alleen CO2-meters. Hiermee los je de ventilatieproblemen niet op. Aan het woord ...

“Akkoord klimaattop biedt installatiebranche extra kansen”

Gepubliceerd op

Voorzitter Doekle Terpstra van Techniek Nederland is hoopvol naar aanleiding van het akkoord op de klimaattop in Dubai. “Het besluit tot een transitie weg van fossiele brandstoffen is historisch. Een extra motivatie om in te zetten op een versnelde verduurzaming van ons land. Dat heeft grote voordelen. Door woningen goed te isoleren en te voorzien van zonnepanelen en warmtepompen brengen we de energierekening omlaag. Daarmee gaan we energiearmoede tegen en versterken we de bestaanszekerheid. Zo worden we minder afhankelijk van de levering van energie vanuit het buitenland.”

“Een snelle omschakeling naar een duurzame economie versterkt bovendien het verdienvermogen van ons land”, vervolgt Terpstra. “Er zijn enorme exportkansen voor een groene maakindustrie.” De voorzitter van Techniek Nederland benadrukt verder dat het meer dan ooit belangrijk is om méér mensen op te leiden voor de energietransitie. “Het tekort aan technische vakmensen mag een duurzame toekomst van ons land niet in de weg staan. Er is een geweldig carrièreperspectief voor jongeren én zij-instromers om in de duurzame energietechniek aan de slag te gaan.”

Drie praktijk-begeleiders geëerd voor bijzondere kwaliteiten

Gepubliceerd op

Aan Sanjay Bhoendie, Marleen Siebers en Piet Jonker is de titel ‘TopCoach van het Jaar 2023’ toegekend in de respectievelijke categorieën groot bedrijf, opleidingsbedrijf en mkb. Het drietal is door leerlingen techniek genomineerd uit ruim 650 praktijkbegeleiders. Een vakjury heeft 17 finalisten beoordeeld en de drie winnaars aangewezen. De praktijkbegeleiders begeleiden leerlingen techniek op weg naar een loopbaan in de technische installatiebranche.

De Rotterdammer Bhoendie werkt voor installatiebedrijf Lomans in Capelle aan den IJssel, een bedrijf met ruim 300 medewerkers dat plaats biedt aan 18 leerplaatsen. De praktijkbegeleider staat niet voor het eerst op het erepodium. In 2019 is hij ook al eens ‘TopCoach van het Jaar’ geweest. Inmiddels heeft het werk van de praktijkbegeleider zich steeds meer toegespitst op het begeleiden van nieuwkomers in het vak. Bhoendie is een van de drijvende krachten achter de Lomans Academy, een bedrijfsopleiding van zijn werkgever waar hij instructie geeft. Daarnaast werkt hij nog steeds als begeleider en als monteur. Maatwerk, persoonlijke reflectie en werkplezier zijn de meest kenmerkende pijlers van zijn praktijkbegeleiding, zegt de jury over de Rotterdammer. “Met ongekende passie en liefde voor zijn werk, creëert Sanjay een unieke connectie met zijn leerlingen.”

Veilige leeromgeving
Ook Siebers is de jury opgevallen door de wijze waarop ze bijzondere relaties opbouwt met leerlingen. Opvallend is ook de wijze waarop ze ouders, collega’s en school actief betrekt bij het leerproces. “Ze bouwt zo aan een veilige leeromgeving voor haar leerlingen”, schrijft de jury over de praktijkbegeleider. De Brabantse werkt voor technisch opleidingsbedrijf IW Brabant-Zeeland, maar heeft haar wortels in het reguliere onderwijs. Ze deed de pabo en is daarna pedagogiek gaan studeren. Vervolgens is ze gaan werken in het basisonderwijs, voornamelijk met leerlingen die in het autistisch spectrum vallen. Dat heeft ze tien jaar gedaan voordat ze de overstap maakte naar het technisch onderwijs bij IW.

Totaaltechniek
Jonker is zijn loopbaan begonnen in de elektrotechniek en is zich vervolgens gaan verdiepen in andere technische disciplines. Dat heeft er uiteindelijk toe geleid dat hij 28 jaar geleden zijn eigen bedrijf is begonnen in de totaaltechniek. Jonker Totaaltechniek in Uitgeest telt zeven medewerkers en biedt ruimte aan vijf leerlingen techniek. De praktijkbegeleider is de jury opgevallen omdat hij er niet voor wegloopt om leerlingen onder zijn vleugels te nemen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Dat kan bijvoorbeeld een taal- of leesachterstand zijn of autisme. Ook Jonker gooit hoge ogen als het gaat om het geven van veel persoonlijke aandacht aan zijn leerlingen. “Piet Jonker geeft elk individueel talent de ruimte om te groeien. Met engelengeduld en mensgerichte benadering  creëert hij kansen voor zijn leerlingen.”

Kracht van aandacht
Het thema van de verkiezing van dit jaar was: 'Kracht van aandacht'. Daarmee wilde organisator Wij Techniek het belang onderstrepen van een optimale leeromgeving, maar ook het aanleren van sociale vaardigheden die van leerlingen betere professionals maken. De leerlingen die de TopCoaches begeleiden zijn soms hbo’ers en zij-instromers, maar vaker mbo’ers. Ze volgen een mbo-techniekopleiding in de installatiebranche en doen dat overwegend in een zogenaamde beroepsbegeleidende leerweg (bbl). Ze hebben dan een betaalde baan bij een erkend leerbedrijf. Op de werkvloer worden ze begeleid door een praktijkopleider in het bedrijf zelf of vanuit een opleidingsbedrijf. Naast het werk in de praktijk volgen de leerlingen theoretisch onderwijs, meestal in de vorm van lessen op een school en soms via afstandsleren.

Kwalitatief hoogstaand
De ‘TopCoach van het Jaar verkiezingen’ worden sinds 2016 georganiseerd door Wij Techniek, het ontwikkelingsfonds voor de installatiebranche. De sector zit te springen om nieuwe vakmensen. “Om jonge mensen voor het vak te interesseren en te behouden, moeten de opleidingstrajecten aantrekkelijk en kwalitatief hoogstaand zijn”, zegt Wij Techniek-directeur Sven Asijee daarover. “Goede praktijkcoaches zijn daarom cruciaal.”
Dit jaar zijn de finalisten beoordeeld door een vakjury bestaande uit: Doekle Terpstra, voorzitter van Techniek Nederland, Claudia Reiner, duo-voorzitter SSB, Jos Toebes, directeur College voor Technologie, ROC van Twente en bestuursvoorzitter TechWise Twente, Peter Reniers, FNV Bestuurder, onderhandelaar Metaal & Techniek Vakraad en Martin Kant van Hoppenbrouwers Techniek, winnaar verkiezing overkoepelend Praktijkbegeleider van het Jaar (vanuit SBB).

Installatiesector wil tempo maken met circulariteit

Gepubliceerd op

Technische installaties in de gebouwde omgeving kunnen sneller circulair worden. Dat stelt de technieksector in de Actieagenda Circulaire Installaties. Door circulair aan te besteden, beschikbaarheid van data, passende financiering en kennisdeling kunnen grote stappen worden gezet. Brancheorganisatie Techniek Nederland, Dutch Green Building Council (DGBC) en kennisplatform TVVL overhandigden de Actieagenda tijdens de conferentie Circulair Bouwen aan Morgen. Vincent Gruis, voorzitter van het Transitieteam Circulaire Bouweconomie, nam het document in ontvangst.

Zonnepanelen, warmtepompen en andere installaties zijn onmisbaar in de energietransitie. Tegelijkertijd bevatten ze schaarse grondstoffen. Installatietechniek heeft een groot aandeel in de milieu-impact van gebouwen. Vermindering daarvan wordt steeds relevanter door de aanscherping van de MilieuPrestatie Gebouwen (MPG). Vanuit verschillende invalshoeken wordt gewerkt aan de transitie naar een circulaire installatiebranche. Hierdoor ontstaat overlap, worden onderwerpen meerdere malen onderzocht en wordt essentiële kennis gemist. Brancheorganisatie Techniek Nederland, kennisplatform TVVL en Dutch Green Building Council (DGBC) sloegen daarom de handen ineen en organiseerden in het najaar van 2023 vier expertsessies om de installatiesector sneller circulair te maken. De uitkomsten presenteren zij in de Actieagenda.

Transitieversnellers
In de Actieagenda staan acht transitieversnellers met concrete actiepunten:
1.            Aanbesteden op basis van circulaire principes en contractvormen
2.            Beschikbaar stellen van milieudata van producten (levenscyclusanalyse/milieuproductverklaring)
3.            Aansluiten bij EU-standaarden voor milieudata van producten
4.            Vergroten van kennisdeling over circulaire installaties
5.            (Door)ontwikkelen van een beoordelings- en afwegingskader voor circulaire installaties
6.            Creëren van de juiste randvoorwaarden voor levensduurverlenging van producten en onderdelen (reuse, repair, refurbish, remanufacture en repurpose)
7.            Circulair uitvoeren van beheer en onderhoud
8.            (Door)ontwikkelen van een marktconforme/gestandaardiseerde methode voor bepaling financiële restwaarde

Circulaire installaties hebben prioriteit
Vincent Gruis, voorzitter van het Transitieteam Circulaire Bouweconomie, is blij met de Actieagenda Circulaire Installaties: “Installaties zijn onontbeerlijk voor comfort, gezondheid en energiezuinigheid van onze gebouwen. Circulariteit is nodig om de installaties zelf óók duurzaam te produceren en hergebruiken. Circulaire installaties zijn daarom ook één van de prioritaire productgroepen in het Nationaal Programma Circulaire Economie en de Transitieteams Circulaire Bouweconomie en Circulaire Maakindustrie.”

Van lineair naar circulair
Programmamanager circulariteit Laurens de Vrijer van Techniek Nederland: “De omslag naar een circulaire economie is urgent. We kunnen de aarde niet blijven uitputten, we lopen nu al tegen de grenzen aan. Met de Actieagenda geven we het pad aan naar een circulaire installatiesector.’ Volgens De Vrijer is de sector zich steeds meer bewust van het belang van circulariteit. ‘Ik zie op tal van plekken mooie initiatieven, maar die zijn te versnipperd. We hebben een systeemverandering nodig. Hergebruik van componenten en volledige systemen wordt de standaard. We gaan versneld van lineair naar circulair.”

Beschikbaarheid data is cruciale voorwaarde
“De beschikbaarheid van data is een cruciale voorwaarde voor de beoordeling van circulaire installaties, en daar ligt ook een van de grootste uitdagingen”, zegt Ruben Zonnevijlle, programmamanager circulariteit bij DGBC. “Deze uitdaging is er in Nederland, maar ook internationaal, en moet je daarom op Europees niveau aanpakken. De meeste installatieproducenten leveren namelijk aan heel Europa en niet alleen aan Nederland. Harmonisatie van milieudata van producten met Europese standaarden is een grote stap vooruit om te versnellen. Vanwege het internationale karakter van installatieproducenten is de noodzaak groter dan bij andere bouwproducten en materialen.”

Actieagenda voor echte verandering en ketensamenwerking
Olaf Oosting, bestuurslid van TVVL en directeur bij Valstar Simonis: “In de installatiesector gebruiken we veel materialen. De productie daarvan zorgt voor een significante CO2-voetafdruk. Daarnaast werken we met systemen waarin veel schaarse metalen zijn verwerkt.” Oosting denkt dat de Actieagenda de aanzet geeft voor echte veranderingen. “Een volledig circulaire installatiesector is haalbaar. Als alle partijen in de keten samenwerken en financiële instellingen, overheid, kennisinstellingen en NGO’s  zich daarbij aansluiten, kan het snel gaan.”

Overhandiging Actieagenda Circulaire Installaties aan Vincent Gruis, voorzitter Transitieteam Circulaire Bouweconomie

Hulp bij circulair onderhoud van gebouw installaties

Het circulair maken van de gebouwde omgeving is een enorme uitdaging. Omdat de totale gebouwenvoorraad grotendeels bestaat uit bestaande bouw, ...

Daikin breidt circulaire koudemiddel strategie uit

Daikin Applied Europe heeft onlangs zijn L∞P programma uitgebreid en gaat gecertificeerd, gerecycled R-134a-koudemiddel gebruiken voor koudwatermachines/warmtepompen. De doelen van ...

Circulaire basisschool met duurzame installatietechniek

Basisschool De Verwondering in Almere is een circulair en duurzaam gebouw. Dat betekent dat het gebouw makkelijk is te demonteren ...

Wedstrijdje circulair bouwen, renoveren en installeren

Het team Kuijpers/HvA//ROC Tilburg mag zich de winnaar noemen van de Techathon 2021, een prestigieuze wedstrijd voor installatiebedrijven en technische ...

Koelen en verwarmen via onzichtbare wand-inbouwunit

Gepubliceerd op

Met de introductie van de nieuwe Mitsubishi Electric SFZ-M biedt Alklima een wand-inbouwunit die de installateur, op een tweetal roosters na, volledig onzichtbaar kan wegwerken. Vooral de flexibele toepassingsmogelijkheden vallen op. Dit komt mede doordat men de luchtaanzuigsectie kan verplaatsen. Daardoor is de inbouwunit zowel via een voorzetwand, een omkasting als in een kast in de ruimte te plaatsen.

De veelzijdigheid van de SFZ-M van Mitsubishi Electric ontstaat door zijn compacte inbouwmaten. Afhankelijk van de gewenste positie kan de installateur de unit aan de muur bevestigen of hem met de meegeleverde opstelpoten op de vloer plaatsen. Door die manier is de inbouwunit in eigenlijk elke situatie gemakkelijk toe te passen.

Aan voorzijde aanzuigen en uitblazen
Juist door de mogelijkheid om de luchtaanzuigsectie te verplaatsen, kan de unit ook aan de voorkant lucht aanzuigen. Daarmee kan de vakman een wand creëren met aan de onderkant een klein rooster voor het aanzuigen van de lucht en bovenin een rooster voor het uitblazen. De rest van de unit is vervolgens volledig weggewerkt. De geringe inbouwdiepte van 200 mm zorgt een voor een minimaal benodigde montageruimte en dus voor optimaal gebruik van de ruimte.

Aanpasbare druk en weinig geluid
De Mitsubishi Electric SFZ-M past in een single-splitsysteem met de buitendelen SUZ-M. In die combinatie is het systeem verkrijgbaar in vijf vermogens: 2,5 / 3,5 / 5,0 / 6,0 / 7,1 kW.  “Er is een aantal bijzondere kenmerken die de SFZ-M extra geschikt maken voor inbouw”, zegt Stephan van der Tholen, productspecialist bij Alklima. “De eerdergenoemde, geringe inbouwdiepte is er een van, maar ook de beperkte inbouwhoogte van 713 mm. Een ander bijzonder kenmerk is de mogelijkheid om de externe statische druk via DIP-switches in te stellen op 0, 25, 40 of 60 Pa. Deze lage, externe statische druk zorgt ook voor een laag geluidsniveau vanaf 25 dB(A).” Verder er is de optie om de unit uit te voeren met de MAC-587IF-E WiFi-module, zodat hij via de MELCloud-app te bedienen is. Het is overigens ook mogelijk om deze wand-inbouwunit toe te passen binnen de MXZ-F multi-splitsystemen.
“Zodra een opdrachtgever de toevoer van geconditioneerde lucht in een woning, appartement, kantoor of winkel onzichtbaar wil maken, dan bieden wij de installateur daar nu een fraaie en eenvoudige oplossing voor”, aldus Van der Tholen. “Je kunt de SFZ-M zowel in renovaties, verbouwingen als ook in nieuwbouwprojecten toepassen; eigenlijk op elke plek waar je een voorzetwand kunt plaatsen.”

“Pas over ruim jaar productie warmtepompen weer op niveau van vraag”

Er komt dit jaar 62 miljoen euro extra beschikbaar voor wie zijn koophuis wil verduurzamen. Het gaat om uitbreiding van ...

Buitenunit in woning en toch geluidsarm

NIBE is een collegiale samenwerking aangegaan met HydrotopWorks uit Deventer. Deze jonge onderneming biedt diverse prefab-oplossingen voor lucht/water-warmtepompen. Eén daarvan ...

Alklima biedt opleiding ISSO-publicatie 98: lucht-/water warmtepompen in woningbouw

Alklima biedt een nieuwe opleiding: ISSO-publicatie 98 lucht-/water warmtepompen in woningen. Deze ISSO-publicatie gaat in op lucht-/water warmtepompen die geschikt ...

‘Langere wachttijd bij cv-storing door Gasketelwet’

Gepubliceerd op

De verplichte certificering voor verwarmingsinstallateurs kan deze winter voor langere wachttijden zorgen. Sinds april van dit jaar moeten verwarmingsmonteurs een certificaat hebben om koolmonoxiderisico’s bij een cv-ketel of geiser terug te dringen. Veel kleinere installateurs en zzp’ers vinden de kosten van de certificering te hoog en zien op tegen de administratieve rompslomp die erbij hoort. Sommige ondernemers denken er zelfs over om geen onderhouds- en reparatiewerk aan cv-ketels meer te doen. Bij een vorstperiode met veel storingen kan dat ertoe leiden dat consumenten lang in de kou zitten. Branchevereniging Techniek Nederland vindt dat de overheid voor kleine ondernemers een vereenvoudigde CO-certificering zou moeten toestaan.

De ‘Gasketelwet’, die de zogenaamde CO-certificering verplicht stelt, is na een lange aanloopperiode dit jaar ingevoerd. De wet is bedoeld om ongelukken met koolmonoxide te voorkomen. Doekle Terpstra, voorzitter van Techniek Nederland, is bang dat cv-installaties nu juist onveiliger worden: “Natuurlijk staan wij achter de certificeringsregeling, maar die is niet geschikt voor kleinere bedrijven en zzp’ers. Als die niet meer aan cv-ketels mogen werken, lopen de wachttijden voor onderhoud en hulp bij storingen op. Dat kan gevaarlijke situaties veroorzaken. Met een vereenvoudigde certificering lossen we dat op. De opzet ligt al klaar en kan morgen worden ingevoerd.”

Meer bewustzijn rond veiligheid
Techniek Nederland is altijd voorstander geweest van een verplichte certificering. Voor de branchevereniging heeft het voorkomen van ongelukken met koolmonoxide bij cv-ketels prioriteit. Terpstra: “Dankzij de certificering is het bewustzijn rond de veiligheid van cv-installaties de afgelopen tijd enorm toegenomen in de sector. Ruim 19.000 cv-monteurs zijn bijgeschoold en hebben een examen behaald om de risico’s van koolmonoxide bij cv-ketels, geisers en gashaarden terug te dringen. Gasverbrandingsinstallaties in ons land zijn daardoor nu al een stuk veiliger.”

Snelle actie is nodig
Met name kleinere installatiebedrijven en zzp’ers zijn kritisch over de certificeringsregeling. Terpstra begrijpt dat. “De regeling brengt aanzienlijke kosten en administratieve lasten met zich mee. Daarom hebben wij een vereenvoudigde certificering voor kleine bedrijven en zzp’ers voorgesteld. Tot nu toe heeft de overheid daar nog niet positief op gereageerd, maar we moeten snel in actie komen. We hebben een tekort aan verwarmingsinstallateurs en de winter is al begonnen. Met een vereenvoudigde regeling voor zzp’ers en het kleinbedrijf kunnen we méér bedrijven certificeren en wordt het veiliger in Nederland.”

Onderzoeksraad voor Veiligheid
Aanleiding voor de certificering is een rapport van de Onderzoeksraad voor Veiligheid uit 2015. In het rapport concludeerde de Raad in 2015 dat er te veel ongelukken gebeuren met koolmonoxide bij cv-ketels, geisers en gashaarden. Daarop kwam er een wettelijk verplichte certificering die bekend werd als de ‘Gasketelwet’. Er zijn inmiddels ruim 1.300 bedrijven gecertificeerd. Techniek Nederland verwacht dat minimaal 1.700 bedrijven zich nog moeten certificeren.

‘Gasketelwet’ kan effectiever
De Onderzoeksraad voor Veiligheid stelde in haar rapport dat gastoestellen failsafe en foolproof zouden moeten zijn. In de praktijk betekent dit, dat een cv-ketel automatisch afslaat wanneer er te veel koolmonoxide wordt geproduceerd. De verplichting is niet in de Gasketelwet terechtgekomen, maar zou cv-ketels veel veiliger kunnen maken. Daarnaast wil de brancheorganisatie een verplichting om koolmonoxidemelders te plaatsen in alle woningen, maar in elk geval in appartementencomplexen.

Evaluatie van de wet
Techniek Nederland wil dat gemeenten de wet actief gaan handhaven. De installateurskoepel vindt verder dat onderhoud van de cv-ketel verplicht moet worden. De verkoop van cv-ketels aan particulieren zou alleen mogelijk moeten zijn als de cv-ketel door een vakbekwame monteur wordt geïnstalleerd. Volgend jaar wordt de ‘Gasketelwet’ geëvalueerd. Techniek Nederland zal alle kritiekpunten inbrengen in de evaluatie.

Onderhoud CV-ketel

Gasketelwet: “Jaarlijkse kosten buiten proporties voor klein bedrijf!”

In onze oktober-editie van ons praktijkblad InstallateursZaken deden wij een oproep aan installateurs om hun ervaring met de Gasketelwet te ...

“Uitstel Gasketelwet is niet meer uit te leggen”

De Gasketelwet wordt niet op 1 januari 2023 volledig ingevoerd, maar pas op 1 april. Dat liet minister De Jonge ...

Voldoen aan Gasketelwet nu mogelijk via CO-keur

CO-keur heeft het InstallQ Procescertificaat NC-6025-003 van Normec Certification ontvangen. Toelatingsonderzoek heeft aangetoond dat de CO-keur app werkt en dat ...

Techniek Nederland wil dat minister werk maakt van Gasketelwet

In 2015 bracht de Onderzoeksraad voor Veiligheid een alarmerend rapport uit over koolmonoxide-risico’s bij cv-ketels. Bijna zeven jaar later zijn ...

Gasketelwet treedt per 1 oktober in werking

Op 1 oktober 2020 treedt het wettelijk stelsel voor werkzaamheden aan gasverbrandingsinstallaties, zoals cv-ketels, gashaarden en geisers, dan eindelijk in ...

Inventum Technologies opent in Houten tweede fabriek

Gepubliceerd op

Boiler- en warmtepompfabrikant Inventum Technologies heeft in Houten een nieuwe productiefaciliteit voor ventilatiewarmtepompen geopend. Deze fabriek is goed voor een extra capaciteit van 80.000 warmtepompen per jaar. Bovendien biedt het nieuwe pand trainingsfaciliteiten om installateurs op te leiden.

“Met de nieuwe productielocatie zetten we een volgende stap in onze bijdrage aan de energietransitie in Nederland”, aldus Jorn van Strien, COO van Inventum Technologies. “Onze visie is dat we een belangrijke bijdrage willen blijven leveren aan de verduurzaming in de gebouwde omgeving, door duurzame, gezonde en comfortabele verwarmings-, koelings- en warmwateroplossingen aan consumenten te bieden. Door onze boilers en ventilatiewarmtepompen op Nederlandse bodem te blijven produceren en veruit de meeste componenten uit Nederland en ons omringende landen te betrekken, beperken we ook onze eigen CO2-footprint zoveel mogelijk. Bovendien bieden we hiermee leveringszekerheid, omdat we minder afhankelijk zijn van toeleveringsketens in bijvoorbeeld Azië.”

Naast de huidige fabriek
Volgens de doelstellingen van het Klimaatakkoord moeten in 2030 minstens 1 miljoen cv-ketels zijn vervangen door (hybride) warmtepompen. Ook in de jaren daarna zal de warmtepomp een belangrijke rol spelen in de energietransitie. De prognoses wijzen op een groei in de vraag, met name naar hybride toestellen voor bestaande woningen. Om duurzaam en in eigen land aan die vraag te kunnen voldoen en snel te kunnen leveren, breidt Inventum Technologies zijn productiecapaciteit voor ventilatiewarmtepompen uit met een locatie naast de huidige fabriek in Houten. In de huidige fabriek blijft Inventum Technologies boilers produceren.

Verwarmen én ventileren
Inventum Technologies ontwikkelt en produceert al sinds 1989 ventilatiewarmtepompen. Deze toestellen verschillen t.o.v. lucht/water- en water/water-warmtepompen omdat ze hun energie uit de ventilatielucht van de woning halen in plaats van uit de buitenlucht. Door de ventilatielucht verder af te koelen dan de buitentemperatuur wordt de ventilatiewarmtepomp een bron van hernieuwbare energie, zonder dat er een buitenunit nodig is. Dat scheelt ruimtebeslag buiten en voorkomt geluidsoverlast richting de buren, aldus de fabrikant. “Geluid is een belangrijk issue bij standaard luchtwarmtepompen”, vertelt Richard Vermeeren, New Business Manager bij Inventum Technologies. “Omdat onze systemen volledig binnenshuis worden geplaatst, gaan er bovendien geen koudemiddelleidingen door de gevel. Voor het plaatsen van de warmtepomp is daarom geen F-gassencertificaat nodig.”

Duurzaamheid en financieel voordeel
De ventilatiewarmtepompen van Inventum Technologies vergen voor de eindgebruiker een investering, maar er wordt ook direct bespaard op de energierekening. Bij een hybride opstelling loopt de gasbesparing op tot 70 procent, terwijl bij all-electric gebruik helemaal geen gas meer wordt gebruikt. Tegelijkertijd wordt de woning optimaal geventileerd. Volgens Michel Pothuizen, manager sales bij Inventum Technologies, krijgen steeds meer consumenten oog voor de combinatie van duurzaamheid, een gezond binnenklimaat en financieel voordeel. “Wij bieden een kwalitatief hoogwaardig product dat in veel gevallen een terugverdientijd van zes jaar of minder heeft. Huishoudens krijgen daarmee een betaalbare optie om hun woning te verduurzamen en het binnenklimaat te verbeteren. En dit laatste is ook belangrijk omdat de lucht binnenshuis veelal vijf keer zo vervuild is als de buitenlucht.”

In-house opleiden van installateurs
De nieuwe productielocatie die Inventum Technologies in gebruik neemt, biedt 5.500 m2 ruimte voor productie en logistieke diensten. Daarnaast omvat het pand kantoorruimten, een auditorium en een trainingscentrum voor installateurs en klanten. Met dit centrum investeert Inventum Technologies in het in-house opleiden van technici, om zo een bijdrage te leveren aan het terugdringen van het tekort aan kundige installateurs. Na het volgen van een training in het kenniscentrum kunnen cv-monteurs direct aan de slag met het plaatsen van de ventilatiewarmtepompen die op dezelfde locatie zijn geproduceerd.
De nieuwe fabriek draagt het hoogste energielabel  A+++++, is voorzien van zeer duurzame installaties en is energieneutraal of zelfs energieleverend. Net als het nieuwe pand voldoet ook de productie van Inventum Technologies aan hoge duurzaamheidsnormen. De boilers en warmtepompen die in Houten worden geassembleerd, bestaan uit componenten die vrijwel allemaal uit Europa komen.

Remeha opent ’s lands grootste fabriek voor warmtepompen

Remeha, specialist op het gebied van warmtepompen en cv-ketels, heeft officieel haar nieuwste warmtepompfabriek in Apeldoorn geopend. Demissionair ministers Hugo ...

Juiste keuze en ontwerp hybride warmtepompen

ISSO heeft een nieuw kennisproduct uitgegeven: het ISSO-kleintje Hybride warmtepompen. De kennis richt zich op de keuze, het ontwerp, de ...

In stappen naar all electric uit te breiden hybride warmtepomp

Inventum introduceert de in eigen huis ontwikkelde ventilatiewarmtepomp Ecolution Modul-AIR. Hij is verkrijgbaar in vier varianten en heeft een ver ...

Groothandel breidt assortiment uit met warmtepomp-onderdelen

Wasco voegt een nieuw uitgebreid pakket met onderdelen voor warmtepompen toe aan haar assortiment. Met de toevoeging van deze onderdelen, ...

Zonder vrijstelling staan elektrische bestelauto’s na 1 juli 2024 stil

Gepubliceerd op

Tot 1 juli 2024 is het toegestaan om elektrische bestelauto’s tot 4.250 kg te besturen met een normaal rijbewijs (B). Het Openbaar Ministerie wil die vrijstelling niet verlengen. Daardoor dreigen veel elektrische bedrijfsauto’s ongebruikt op de parkeerplaats achter te blijven. Doekle Terpstra, voorzitter van Techniek Nederland: “Monteurs van installatiebedrijven hebben meestal geen vrachtwagenrijbewijs. Als de vrijstelling niet wordt verlengd, is dat een stap terug in de ontwikkeling naar duurzame mobiliteit en schone binnensteden.” Techniek Nederland roept samen met onder meer Bouwend Nederland, Transport & Logistiek Nederland, BOVAG en INRetail de politiek op om de vrijstellingsregeling te verlengen. 

Het Openbaar Ministerie wil met het oog op de verkeersveiligheid al op 1 juli 2024 een streep zetten door de huidige vrijstellingsregeling. De branches wijzen op een praktijkproef die uitwijst dat het besturen van een elektrische bestelauto met een B-rijbewijs geen risico vormt voor de verkeersveiligheid. Terpstra: “Er is geen goede reden voor het beëindigen van de vrijstellingsregeling, maar er zijn wél grote nadelen. Veel ondernemers hebben geïnvesteerd in elektrische bestelauto’s en kunnen die straks niet gebruiken. Als de technieksector de overstap maakt naar zero-emissie vervoer, is daar steun voor nodig in de vorm van helder overheidsbeleid. Wij willen verduurzamen én de binnensteden en winkelgebieden leefbaarder maken. Dat dreigt nu vertraging op te lopen.” Naar verwachting is er nog zeker een jaar nodig om wetgeving tot stand te brengen die het mogelijk maakt om een elektrische bestelauto te besturen met een gewoon rijbewijs. Daarom vragen de brancheorganisaties de nieuwe Tweede Kamer om de bestaande vrijstellingsregeling minimaal te verlengen tot 1 januari 2025.

Batterijpakket maakt bestelauto’s zwaarder
Normaal gesproken is voor voertuigen die zwaarder zijn dan 3.500 kg een vrachtwagenrijbewijs (C) nodig. Elektrische auto’s hebben een zwaar batterijpakket en daardoor komen veel bestelbusjes boven die grens uit. Om dat te compenseren, is voor elektrische bestelauto’s het maximumgewicht voor een gewoon rijbewijs tijdelijk verhoogd naar 4.250 kg. Om ook na 1 juli elektrische bestelauto’s nog te kunnen besturen met een B-rijbewijs, zou het maximumgewicht met 750 kg moeten worden teruggebracht. In de praktijk betekent dat een halvering van het laadvermogen, waardoor de bestelauto’s veel minder efficiënt worden.

 

Energiebedrijf test koppeling tussen windpark en elektrische boiler

Een pilotproject in de Haagse wijk Ypenburg gaat een digitale koppeling testen tussen een windpark en een elektrische boiler die ...

Elektrisch of waterstof?

De installatiebranche toonde het afgelopen jaar veel innovatiedrang om de gewenste transitie naar een duurzamere samenleving te bewerkstelligen. Op die ...

Vanaf maart volgend jaar subsidie op elektrische bestelauto

Er komt een subsidieregeling voor de aanschaf van een elektrische bestelauto. De subsidie gaat volgend jaar maart in en zal ...

Groot deel wagenpark Feenstra over op elektrisch rijden

Technisch dienstverlener Feenstra vervangt een groot deel van het bestaande wagenpark door elektrische voertuigen. Het bedrijf wil met deze stap ...

Normen voor vewarmings-apparaten op vaste brandstoffen herzien

Gepubliceerd op

Er is een nieuwe reeks normen voor huishoudelijke verwarmingsapparaten op vaste brandstoffen gepubliceerd, de normserie EN 16510-2. Het betreft de harmonisatie en herziening van de normen voor vaste brandstoftoestellen. De nieuwe structuur van de EN 16510 normenreeks is bedoeld om het gebruik door fabrikanten en keuringslabs eenvoudiger te maken. Met de nieuwe normenserie wordt ook de kans op interpretatieverschillen verkleind.

Testmethodes en emissiemeetmethoden zijn nu gelijk voor heel Europa. Daarnaast moeten fabrikanten een duurzaamheidsverklaring opstellen voor hun vaste brandstoftoestellen. De hele normenserie is verkrijgbaar bij NEN. Eerder werd EN 16510-1 al gepubliceerd. Deze norm bevat de algemene eisen en tests voor alle huishoudelijke vaste-brandstoftoestellen. Vanaf nu moet deze norm worden toegepast in combinatie met een specifiek deel 2 voor het overeenkomstige type toestel.
Het gaat om de delen:
EN 16510-2-1: Huishoudelijke ruimteverwarmingstoestellen voor vaste brandstoffen;
EN 16510-2-2: Inzet- en inbouwhaarden inclusief open haarden voor vaste brandstoffen;
EN 16510-2-3: Met vaste brandstof gestookte huishoudelijke kooktoestellen;
EN 16510-2-4: Met vaste brandstof gestookte verwarmingen en warmwatervoorraadtoestellen met een nominale belasting tot 50 kW;
EN 16510-2-6: Huishoudelijke ruimteverwarmingstoestellen gestookt met houtpellets

Deze delen vervangen de normen: EN 13240 voor ruimteverwarmers, EN 13229 voor inzethaarden en open haarden, EN 14785 voor toestellen gestookt met houtpellets, EN 12809 voor met vaste brandstof gestookte verwarmingen en warmwatervoorraadtoestellen met een nominale belasting tot 50 kW en EN 12815 voor met vaste brandstof gestookte huishoudelijke kooktoestellen.

Gedetailleerder
In de nieuwe EN 16510 normenserie zijn de testprocedure en emissiemeetmethoden voor de emissie van NOx en OGC gedetailleerder beschreven dan in de oude normen. De normserie beschrijft daarnaast een nieuwe methode om de fijnstof (PM) emissie te meten. Deze methode – EN-PME - vervangt de huidige drie methoden om de stofemissie te meten. Met deze methode kan de stofemissie in heel Europa op een gelijke wijze worden bepaald. Dat voorkomt onduidelijkheden in de onderlinge duiding van de resultaten van de drie oude methoden. De methode zorgt ook voor een aangetoond betere reproduceerbaarheid en nauwkeurigheid.

Verdere innovaties
Voor het eerst behandelt EN 16510 de gezamenlijke werking van vaste brandstoftoestellen en ventilatiesystemen (zoals woonhuisventilatie en afzuigventilatoren) op normalisatieniveau. Er zijn een testmethode en eisen beschreven om de lekdichtheid van een toestel te meten ten opzichte van de ruimte waarin deze is geïnstalleerd, inclusief bijbehorende dichtheidseisen. De normenserie bevat ook een overzicht van mogelijke afwijkingen (inclusief meettoleranties) in emissies en energetisch rendementmetingen voor markttoezichtinstanties (een onnauwkeurigheidsrange). Dit geeft deze instanties een handvat om de resultaten van controletesten te beoordelen.

Duurzaamheidsverklaring
Vanwege de toenemende aandacht voor de duurzaamheid van producten en productieprocessen bevat EN 16510 de mogelijkheid voor fabrikanten om een duurzaamheidsverklaring op te stellen voor hun vaste brandstoftoestellen. De duurzaamheidsverklaring van een toestel moet betrekking hebben op de volgende levenscyclusfasen:
•             Productiefase (inclusief transport);
•             Gebruiksfase;
•             Einde van de levensduur;
•             Hergebruik en recycling potentieel.

De normenserie beschrijft een methode om de duurzaamheid van gebruikte grondstoffen en het eindproduct te bepalen. Deze methode is een van de uitvloeisels van de Europese Green Deal.

De geharmoniseerde normen zijn opgenomen in het Publicatieblad van de Europese Unie en zijn daarmee per 9 november 2023 – met een overgangstermijn van 2 jaar -  bindend in verband met de bouwproductenverordening voor CE-markering en het opstellen van prestatieverklaringen.

herzien NEN

“Doucheputje is grootste energielek in woning”

Gepubliceerd op

Zeker 40 tot 70% van de energie die nodig is voor het opwarmen van tapwater is eenvoudig terug te winnen. Dat zegt Luuk Dijkhuis van de Vereniging Duurzaam Tapwater Nederland. Volgens de kersverse voorzitter moeten we nu stappen zetten, want “het doucheputje is het grootste energielek in de woning.”

De Vereniging Duurzaam Tapwater Nederland bestaat nog maar kort. Volgens voorzitter Dijkhuis was de oprichting broodnodig. “De afgelopen decennia heeft de focus gelegen op energie-efficiënte verwarming, isolatie en het beperken van transmissieverliezen van woningen. Op die terreinen zijn aansprekende resultaten geboekt. Maar de aandacht voor tapwater is daarmee wel achtergebleven.”

NTA 8800
Ter illustratie wijst Dijkhuis onder andere op de NTA 8800 waarin slechts een COP van 1 wordt gevraagd voor het toestel dat warm tapwater maakt en er weinig aandacht is voor de wijze waarop de productie van warm tapwater plaatsvindt. En dat terwijl in de nieuwbouw inmiddels 50 % van het energiegebruik gaat naar de productie van warm tapwater, “want we douchen vaker en langer”.

Omslag
Er is een omslag nodig. Het zou al flink helpen als de installateur vaker de klant attendeert op mogelijkheden om energie te besparen bij de productie van warm tapwater. Helaas gebeurt dat nog maar zelden, merkt Dijkhuis. “Ik zie desondanks wel een groei van het aantal douche-wtw’s en warmtepompboilers dat wordt afgezet.”

WTW voor studenten
Zo zijn recentelijk 750 studentenwoningen op de Leidse Bio Science Park Campus voorzien van wtw-installaties voor douchewater. Technea en AB Sales & Trade ontwikkelde hiervoor een prefab installatie, die eenvoudig te installeren was en precies aansloot op het al aangebrachte leidingwerk. Met het terugwinnen van warmte verbetert de efficiency van de doorstromer met een factor 100 % naar COP = 2. In de decentrale opstelling is per 2 kamers een technische ruimte gemaakt, die vanaf de buitenzijde te benaderen is. Op deze manier is de douche-wtw in de gestapelde bouw goed toepasbaar en de tapwaterinstallatie met de doorstromer eenvoudig te bereiken.

Dit is een verkorte weergave van een artikel dat verschijnt in de decemberuitgave van InstallateursZaken, praktijkblad voor de installatiebranche

 

Afb. III

Technische talenten bedenken plan voor duurzame herinrichting

Gepubliceerd op

Techniek Nederland organiseerde onlangs voor de vierde keer de Techathon. Acht teams van mbo’ers, hbo’ers en talenten uit het bedrijfsleven gingen met elkaar de strijd aan. Ze maakten plannen voor de herinrichting van een kavel in het Rotterdamse Keilekwartier. De opdracht was een werk-woonconcept te bedenken dat niet alleen klaar is voor de toekomst, maar óók energiezuinig, duurzaam, circulair en klimaatbestendig is. Het team Spie/Hogeschool Rotterdam/Zadkine/Techniek College Rotterdam won met het plan ‘Samen bouwen aan de nieuwe energie van morgen’.

In De Fruitvis in Rotterdam gingen de teams in alle vroegte aan de slag. De Techathon vond plaats op een steenworp afstand van de kavel in het Keilekwartier waarvoor de teams een complete metamorfose moesten bedenken. Programmamanager Innovatie Terry Heemskerk van Techniek Nederland: “Bij de Techathon gaan we altijd uit van een daadwerkelijke uitdaging. Dat maakt het heel inspirerend voor de deelnemende teams. Motto van deze editie van de Techathon is Mix, make & adapt. Opdrachtgevers zijn de gemeente Rotterdam en het Havenbedrijf. De opdracht was een werk-woonconcept te bedenken dat niet alleen klaar is voor de toekomst, maar óók energiezuinig, duurzaam, circulair en klimaatbestendig.”

Makers van morgen
Voorzitter Doekle Terpstra van Techniek Nederland en Petra de Groene, directeur Economie en Duurzaam van de gemeente Rotterdam gaven in De Fruitvis het startschot voor de Techathon ‘23. Volgens Terpstra zijn de deelnemers de Makers van Morgen. “Jullie denkkracht, creativiteit en kennis zijn onmisbaar. Dat geldt voor de challenge die jullie vandaag aangaan, maar eigenlijk voor jullie hele carrière. Zonder jullie gaat de verduurzaming van ons land niet lukken.” Petra de Groene was enthousiast over de komst van de Techathon naar haar stad: “Dit verwaarloosde terrein wordt straks een gebied waar het fijn is om te wonen en te werken. Een bruisende, innovatieve plek waar je je thuis voelt. Voor een duurzaam, klimaatbestendig plan voor deze kavel hebben we jullie technische talent heel hard nodig.”

Het winnende plan
Het kostte de jury veel moeite om de uiteindelijke winnaar te bepalen. Juryvoorzitter Van der Wal: “Architecten doen hier een half jaar over, jullie doen het in een dag. Heel knap gedaan. Er zat enorm veel passie en energie in alle teams.” De keuze viel uiteindelijk op het team Spie/Hogeschool Rotterdam/Zadkine/Techniek College Rotterdam, omdat dit plan zich volgens de jury onderscheidt door de nadruk op het sociale aspect. Er is veel aandacht voor de bewoners en de opzet bevordert de interactie tussen mensen. In het ruimtelijk ontwerp staat het gemeenschapsgevoel centraal. Daarnaast is kostenreductie voor de bewoners een belangrijk uitgangspunt en is de combinatie wonen-werken slim in het plan geïntegreerd.

Showcase voor de branche
Na de bekendmaking van de winnaar was het de beurt aan algemeen directeur Erik van Engelen om de beker én een cheque van 5.000 euro uit te reiken aan het winnende team. Van Engelen vond de Techathon een showcase voor de branche. “Hiermee laten we zien hoe belangrijk de maatschappelijke functie van techniek is.” De twee best geklasseerde teams (op de tweede plaats eindigde team (Spindler/WeKonekt/Hogeschool Inholland/Techniek College Rotterdam) presenteren hun plannen binnenkort bij Techniek Nederland en bij het ministerie van Binnenlandse Zaken.

Brede samenwerking
Techniek Nederland organiseerde de Techathon in samenwerking met de gemeente Rotterdam en Havenbedrijf Rotterdam én met de kennisorganisaties Wij Techniek, ISSO en TVVL. Techathon ‘23 komt voort uit de toekomstverkenningen voor de techniekbranche: CONNECT2025, SCENARIO2040 en CONNECT2030.’

 

Het winnende Team van Techathon 2023_Team Spie, Hogeschool Rotterdam, Zadkine, Techniek College Rotterdam

Forse boete vanwege ketelbrand

Gepubliceerd op

De civiele rechtbank in Zwolle heeft Bosch veroordeeld vanwege het op de markt brengen van een gebrekkig product, te weten de Nefit Topline HR Combiketel. Die cv-ketel heeft in 2010 een brand veroorzaakt in een pand in het Groningse Onstwedde, oordeelt de rechter. Voor de schade die daarbij is ontstaan is de fabrikant nu aansprakelijk gesteld. De schadevergoeding bedraagt bijna zes ton. Ook moet de fabrikant onder andere 120.000 euro aan gederfde huurinkomsten betalen. Bosch gaat waarschijnlijk in beroep.

De rechter baseert haar uitspraak onder andere op deskundigen, die voor de oorzaak van de brand geen andere oorzaak kunnen aanwijzen dan een lekkage van hete rookgassen die is opgetreden ter plaatse van de brander van de TopLine cv-ketel. Daardoor zijn de brandbare polypropyleen (isolatie)delen in de TopLine cv-ketel ontstoken en zijn in eerste instantie bovenin de cv-ketel temperaturen opgetreden ≥ 660 °C. Als gevolg hiervan is het houtwerk direct achter en rechts van de cv-ketel in brand geraakt met een omvangrijke, zichzelf onderhoudende, vlammende brand in de opstellingsruimte tot gevolg.

Exacte oorzaak destijds niet te achterhalen
De oorzaak van de brand kon destijds overigens niet exact worden vastgesteld vanwege instortingsgevaar van het pand. De verzekeraar schreef de oorzaak toe aan de elektrische huisinstallatie of de cv-ketels in het pand. In 2018 was er veel te doen over problemen met de betreffende cv-ketel van Nefit. Daarop startte de eigenaar van het pand alsnog een procedure.